SKKN Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi (Trường MN Chu Minh)
PHẦN I:
ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Lý do chọn đề tài:
Giáo dục mầm non là bậc học đầu tiên đặt nền móng cho sự phát triển nhân cách con người mới, con người xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam. Việc chăm sóc giáo dục trẻ em ngay từ những tháng năm đầu tiên của cuộc sống là một việc làm hết sức cần thiết và có ý nghĩa vô cùng quan trọng. Giáo dục thể chất là một bộ phận hữu cơ của hệ thống giáo dục, là điều kiện tất yếu đối với việc phát triển con người một cách toàn diện.
Những người sáng lập ra chủ nghĩa Mác đã chỉ ra rằng trong giáo dục thể chất thì thể dục là phương tiện hết sức quan trọng để phát triển thể lực con người, và nó phải được bắt đầu từ lứa tuổi nhỏ. Cũng với tinh thần đó, ở Việt Nam, Bác Hồ đã nói: “Muốn làm được việc tốt, lao động được giỏi phải có sức khoẻ, mà muốn có sức khoẻ phải luyện tập thể dục thể thao..” (1960). Kêu gọi mọi người tập thể dục, Bác nói: “Muốn có xã hội khoẻ mạnh thì từng con người phải khoẻ mạnh…”. Đất nước ta đang có một bước chuyển mình mạnh mẽ trên con đường đi đến xây dựng cuộc sống ấm no, văn minh và hạnh phúc.“Trẻ em hôm nay là thế giới ngày mai” vì thế giáo dục con người ở lứa tuổi mầm non vừa là quyền lợi, vừa là nghĩa vụ của mỗi người đối với xã hội, đối với cộng đồng. Nghị quyết TW4 về những vấn đề cấp bách của sự nghiệp chăm sóc và bảo vệ sức khoẻ của nhân dân có ghi rõ: “Sức khoẻ là cái vốn quý nhất của mỗi con người và của toàn xã hội, là nhân tố quan trọng trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc”
Phát triển thể chất là một trong năm mặt phát triển toàn diện cho trẻ ở trường mầm non. Phát triển thể chất đối với trẻ vô cùng quan trọng nó không chỉ là sự phát triển về hình thái cơ thể bên ngoài của trẻ mà nó còn là yếu tố để giúp trẻ phát triển các mặt khác như: nhận thức, ngôn ngữ, tình cảm xã hội – thẩm mỹ.
Ở lứa tuổi mầm non cơ thể trẻ đang phát triển mạnh mẽ, hệ thần kinh, hệ cơ hình thành nhanh, bộ máy hô hấp đang hoàn thiện, cơ thể trẻ còn non yếu dễ bị phát triển lệch lạc, mất cân đối nếu không được chăm sóc giáo dục đúng đắn thì có thể gây nên những thiếu sót trong sự phát triển cơ thể trẻ mà không thể khắc phục được. Phát triển thể chất là một trong năm mặt phát triển toàn diện cho trẻ ở trường mầm non. Ở trường mầm non việc giáo dục để phát triển thể lực cho trẻ thông qua nhiều nội dung như: chăm sóc nuôi dưỡng, phát triển các vận động tinh – vận động thô cho trẻ… Và chúng ta có thể khẳng định rằng 1 cơ thể khoẻ mạnh luôn là tiền đề cho mọi tài năng.
Trong quá trình tham gia các vận động trẻ còn được phát triển thêm cả về mặt tình cảm - xã hội cũng như thẩm mỹ. Hoạt động thể chất làm thoả mãn nhu cầu vận động của trẻ tạo cho tinh thần trẻ được sảng khoái, vui vẻ, giúp phát triển mối quan hệ giữa cô và trẻ cũng như phát triển tốt mối quan hệ bạn bè trong phối hợp vận động cùng các bạn. Cơ thể khoẻ mạnh, phát triển cân đối, hài hoà là một biểu hiện của nét đẹp về hình thể, những bài tập vận động có nhịp điệu. Kết hợp với âm nhạc giúp trẻ cảm nhận được sâu sắc về nhịp điệu, thể hiện tốt hơn, đẹp hơn các động tác và nhất là các hoạt động phát triển các cử động bàn tay, ngón tay giúp phát triển các vận động tinh tế khéo léo. Nhưng trên thực tế trong trường mầm non nói chung việc cho trẻ hoạt động phát triển thể chất chưa làm được điều đó. Các hoạt động tổ chức giáo dục phát triển thể chất cũng chỉ gói gọn theo giáo trình cũ không kích thích được tính tích cực chủ động của trẻ, hình thức tổ chức chưa sáng tạo hấp dẫn, dẫn đến hoạt động chưa đạt hiệu quả cao, trẻ chưa hứng thú tham gia vào các hoạt động. Bên cạnh đó ngày nay các bậc phụ huynh có xu hướng sợ con em mình bị va chạm, tổn thương khi tham gia các vận động nên thường hạn chế cho trẻ vận động, để trẻ chơi với các thiết bị điện tử. Những điều này đã và đang ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển thể chất và tinh thần của trẻ. Vậy làm thế nào để thay đổi được nhận thức của phụ huynh về vấn đề phát triển sức khoẻ cho trẻ thông qua các hoạt động? làm thế nào để có những phương pháp tổ chức phát triển vận động cho trẻ tốt hơn để mang đến cho các em một thể lực phát triển cân đối? Đó là điều tôi thường băn khoăn và trăn trở, xuất phát từ những lí do trên tôi đã chọn đề tài: "Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi" làm đề tài sáng kiến kinh nghiệm năm học 2017-2018.
2. Mục đích nghiên cứu:
Nghiên cứu về "Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi " nhằm giúp cho trẻ phát triển toàn diện. Tìm ra giải pháp góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ.
3. Đối tượng nghiên cứu:
"Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi ".
4. Đối tượng khảo sát thực nghiệm:
- Trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi trường mầm non
- Số trẻ nghiên cứu là 34 trẻ
5. Phương pháp nghiên cứu:
* Nhóm thu thập xử lý thông tin lý thuyết
- Tìm tài liệu
- Phân tích tổng quát hoá cơ sở lý luận
- Phương pháp thực nghiệm ( khảo sát)
* Nhóm thu thập xử lý thông tin thực tiễn
- Phương pháp quan sát
- Phương pháp điều tra
- Phương pháp đàm thoại
- Phương pháp tuyên truyền.
6. Phạm vi và kế hoạch nghiên cứu:
- Đề tài được thực hiện và áp dụng tại lớp mẫu giáo 5-6 tuổi trường Mầm non nơi tôi công tác.
- Thời gian từ tháng 9 năm 2017 đến tháng 5 năm 2018
Tóm tắt nội dung tài liệu: SKKN Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi (Trường MN Chu Minh)
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HUYỆN BA VÌ SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM "MỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC THỂ CHẤT CHO TRẺ MẪU GIÁO 5-6 TUỔI " Lĩnh vực: Giáo dục mẫu giáo Năm học 2017 - 2018 MỤC LỤC Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ...............................................................................2 1. Lý do chọ đề tài.........................................................................................2 2. Mục đích nghiên cứu ................................................................................3 3. Đối tượng nghiên cứu ...............................................................................3 4. Đối tượng khảo sát thực nghiệm...............................................................3 5. Phương pháp nghiên cứu..........................................................................3 6. Phạm vi và kế hoạch nghiên cứu...............................................................4 PHẦN II: NHỮNG BIỆN PHÁP ĐỔI MỚI ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ..................................................................................................................4 1. Cơ sở lý luận.............................................................................................4 2. Khảo sát thực trạng ..................................................................................4 3. Những biện pháp thực hiện ......................................................................6 4. Biện pháp thực hiện (Biện pháp từng phần).............................................6 4.1. Xây dựng kế hoạch giáo dục thể chất phù hợp với thực tế của lớp.......7 4.2. Cho trẻ tập thể dục sáng đầy đủ và gáo dục chế độ dinh dưỡng hợp lý ......................................................................................................................7 4.3. Lồng ghép tích hợp giáo dục thể chất trong các hoạt động khác và đánh giá trẻ theo bộ chuẩn phát triển trẻ em 5 tuổi ...........................................10 4.4. Xây dựng môi trường lớp học và làm đồ dùng, đồ chơi cho trẻ hoạt động ....................................................................................................................15 4.5. Thực hiện tốt công tác tuyên truyền, phối hợp với phụ huynh và cộng đồng ...........................................................................................................17 PHẦN III: KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ..........................................20 1. Kết luận....................................................................................................21. 2. Đề xuất, khuyến nghị..............................................................................22 PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ 1. Lý do chọn đề tài: 1 Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi Giáo dục mầm non là bậc học đầu tiên đặt nền móng cho sự phát triển nhân cách con người mới, con người xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam. Việc chăm sóc giáo dục trẻ em ngay từ những tháng năm đầu tiên của cuộc sống là một việc làm hết sức cần thiết và có ý nghĩa vô cùng quan trọng. Giáo dục thể chất là một bộ phận hữu cơ của hệ thống giáo dục, là điều kiện tất yếu đối với việc phát triển con người một cách toàn diện. Những người sáng lập ra chủ nghĩa Mác đã chỉ ra rằng trong giáo dục thể chất thì thể dục là phương tiện hết sức quan trọng để phát triển thể lực con người, và nó phải được bắt đầu từ lứa tuổi nhỏ. Cũng với tinh thần đó, ở Việt Nam, Bác Hồ đã nói: “Muốn làm được việc tốt, lao động được giỏi phải có sức khoẻ, mà muốn có sức khoẻ phải luyện tập thể dục thể thao..” (1960). Kêu gọi mọi người tập thể dục, Bác nói: “Muốn có xã hội khoẻ mạnh thì từng con người phải khoẻ mạnh”. Đất nước ta đang có một bước chuyển mình mạnh mẽ trên con đường đi đến xây dựng cuộc sống ấm no, văn minh và hạnh phúc.“Trẻ em hôm nay là thế giới ngày mai” vì thế giáo dục con người ở lứa tuổi mầm non vừa là quyền lợi, vừa là nghĩa vụ của mỗi người đối với xã hội, đối với cộng đồng. Nghị quyết TW4 về những vấn đề cấp bách của sự nghiệp chăm sóc và bảo vệ sức khoẻ của nhân dân có ghi rõ: “Sức khoẻ là cái vốn quý nhất của mỗi con người và của toàn xã hội, là nhân tố quan trọng trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc” Phát triển thể chất là một trong năm mặt phát triển toàn diện cho trẻ ở trường mầm non. Phát triển thể chất đối với trẻ vô cùng quan trọng nó không chỉ là sự phát triển về hình thái cơ thể bên ngoài của trẻ mà nó còn là yếu tố để giúp trẻ phát triển các mặt khác như: nhận thức, ngôn ngữ, tình cảm xã hội – thẩm mỹ. Ở lứa tuổi mầm non cơ thể trẻ đang phát triển mạnh mẽ, hệ thần kinh, hệ cơ hình thành nhanh, bộ máy hô hấp đang hoàn thiện, cơ thể trẻ còn non yếu dễ bị phát triển lệch lạc, mất cân đối nếu không được chăm sóc giáo dục đúng đắn thì có thể gây nên những thiếu sót trong sự phát triển cơ thể trẻ mà 2 Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi không thể khắc phục được. Phát triển thể chất là một trong năm mặt phát triển toàn diện cho trẻ ở trường mầm non. Ở trường mầm non việc giáo dục để phát triển thể lực cho trẻ thông qua nhiều nội dung như: chăm sóc nuôi dưỡng, phát triển các vận động tinh – vận động thô cho trẻ Và chúng ta có thể khẳng định rằng 1 cơ thể khoẻ mạnh luôn là tiền đề cho mọi tài năng. Trong quá trình tham gia các vận động trẻ còn được phát triển thêm cả về mặt tình cảm - xã hội cũng như thẩm mỹ. Hoạt động thể chất làm thoả mãn nhu cầu vận động của trẻ tạo cho tinh thần trẻ được sảng khoái, vui vẻ, giúp phát triển mối quan hệ giữa cô và trẻ cũng như phát triển tốt mối quan hệ bạn bè trong phối hợp vận động cùng các bạn. Cơ thể khoẻ mạnh, phát triển cân đối, hài hoà là một biểu hiện của nét đẹp về hình thể, những bài tập vận động có nhịp điệu. Kết hợp với âm nhạc giúp trẻ cảm nhận được sâu sắc về nhịp điệu, thể hiện tốt hơn, đẹp hơn các động tác và nhất là các hoạt động phát triển các cử động bàn tay, ngón tay giúp phát triển các vận động tinh tế khéo léo. Nhưng trên thực tế trong trường mầm non nói chung việc cho trẻ hoạt động phát triển thể chất chưa làm được điều đó. Các hoạt động tổ chức giáo dục phát triển thể chất cũng chỉ gói gọn theo giáo trình cũ không kích thích được tính tích cực chủ động của trẻ, hình thức tổ chức chưa sáng tạo hấp dẫn, dẫn đến hoạt động chưa đạt hiệu quả cao, trẻ chưa hứng thú tham gia vào các hoạt động. Bên cạnh đó ngày nay các bậc phụ huynh có xu hướng sợ con em mình bị va chạm, tổn thương khi tham gia các vận động nên thường hạn chế cho trẻ vận động, để trẻ chơi với các thiết bị điện tử. Những điều này đã và đang ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển thể chất và tinh thần của trẻ. Vậy làm thế nào để thay đổi được nhận thức của phụ huynh về vấn đề phát triển sức khoẻ cho trẻ thông qua các hoạt động? làm thế nào để có những phương pháp tổ chức phát triển vận động cho trẻ tốt hơn để mang đến cho các em một thể lực phát triển cân đối? Đó là điều tôi thường băn khoăn và trăn trở, xuất phát từ những lí do trên tôi đã chọn đề tài: "Một số biện pháp nâng cao chất 3 Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi" làm đề tài sáng kiến kinh nghiệm năm học 2017-2018. 2. Mục đích nghiên cứu: Nghiên cứu về "Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi " nhằm giúp cho trẻ phát triển toàn diện. Tìm ra giải pháp góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ. 3. Đối tượng nghiên cứu: "Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi ". 4. Đối tượng khảo sát thực nghiệm: - Trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi trường mầm non - Số trẻ nghiên cứu là 34 trẻ 5. Phương pháp nghiên cứu: * Nhóm thu thập xử lý thông tin lý thuyết - Tìm tài liệu - Phân tích tổng quát hoá cơ sở lý luận - Phương pháp thực nghiệm ( khảo sát) * Nhóm thu thập xử lý thông tin thực tiễn - Phương pháp quan sát - Phương pháp điều tra - Phương pháp đàm thoại - Phương pháp tuyên truyền. 6. Phạm vi và kế hoạch nghiên cứu: - Đề tài được thực hiện và áp dụng tại lớp mẫu giáo 5-6 tuổi trường Mầm non nơi tôi công tác. - Thời gian từ tháng 9 năm 2017 đến tháng 5 năm 2018 PHẦN II: NHỮNG BIỆN PHÁP ĐỔI MỚI ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ. 1.Cơ sở lý luận: Giáo dục thể chất là một bộ phận trong quá trình giáo dục phát triển toàn diện cho trẻ mẫu giáo, giáo dục thể chất có ý nghĩa rất quan trọng bởi cơ thể trẻ đang phát triển mạnh mẽ hệ thần kinh, cơ xương hình thành nhanh, bộ máy hô hấp đang hoàn thiện, cơ thể còn non yếu dễ bị phát triển lệch lạc, mất 4 Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi cân đối nếu không được chăm sóc giáo dục đúng đắn thì có thể gây nên những thiếu sót trong sự phát triển cơ thể trẻ mà ta không thể khắc phục được. Hoạt động thể chất đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển toàn diện của trẻ. Làm tăng lưu lượng máu, tăng cường sức khỏe và sức đề kháng, tăng khả năng của phổi, giúp ích cho quá trình tiêu hóa, tăng cường trao đổi chất, tăng mật độ của xương, giúp xương phát triển tốt, tạo tinh thần sảng khoái, rèn luyện tính nhạy bén của các cơ quan thần kinh. Ở tuổi mẫu giáo 5-6 tuổi tất cả các cơ quan và hệ cơ quan của cơ thể trẻ phát triển mạnh nhưng chưa ổn định, khả năng vận động còn hạn chế, hệ thần kinh dần phát triển, trẻ có khả năng phân tích, đánh giá hình thành các kỹ năng kỹ xảo, phân biệt được hiện tượng xung quanh, củng cố các kỹ năng cần thiết giúp cơ thể phát triển một cách toàn diện. Vậy làm thế nào để có những phương pháp tổ chức thu hút được nhiều sự chú ý của trẻ làm cho trẻ tích cực tham gia vào các hoạt động một cách tự nguyện, được trải nghiệm, khám phá thỏa mãn nhu cầu hoạt động mang đến cho trẻ một thể lực phát triển cân đối là điều làm tôi chăn trở và cần quan tâm. 2. Khảo sát thực trạng. * Khảo sát thực tế. - 34 cháu lớp 5-6 tuổi. Trường mầm non nơi tôi công tác. a. Tình trạng thực tế khi chưa thực hiện: 2.1 Thuận lợi -Trường được đầu tư cơ sở vật chất đạt chuẩn quốc gia, phòng lớp rộng rãi, thoáng mát và có quang cảnh sư phạm xanh-sạch đẹp. Có đồ dùng, dụng cụ dạy học, phù hợp cho mỗi lứa tuổi, - Được sự quan tâm giúp đỡ của BGH nhà trường, Phòng giáo dục và Đào tạo Ba Vì, tổ chuyên môn, các bạn bè đồng nghiệp, khi thực hiện đề tài. - Sự giúp đỡ tạo điều kiện, tín nhiệm của hội cha mẹ học sinh, nên các cháu đến trường, học tập đạt tỷ lệ chuyên cần cao. -Bản thân tôi với lòng yêu nghề, mến trẻ, ham học hỏi và luôn tìm tòi, sáng tạo trong giảng dạy, có trình độ đào tạo trên chuẩn, có thời gian công tác, nên cũng có chút kinh nghiệm, được học tập từ bạn bè đồng nghiệp, Thầy cô giảng dạy, đó cũng là một điều kiện thuận lợi cho tôi, trong việc thực hiện mọi nhiệm vụ được nhà trường giao cho. 5 Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi 2.2. Khó khăn: - Về giáo viên: Một số giáo viên chưa nắm vững kiến thức, kỹ năng cơ bản về hoạt động giáo dục thể chất cho trẻ, chưa đầu tư nghiên cứu tìm hiểu về lĩnh vực phát triển thể chất, nhất là đối với trẻ năm tuổi, các lĩnh vực còn phải gắn với các chỉ số, nên việc lựa chọn nội dung và các biện pháp giáo dục thể chất còn bị lệch lạc, chưa rõ ràng. Hầu hết giáo viên quan điểm là, dạy hoạt động thể chất là khô khan, khó sáng tạo, tiết dạy không hay, không đạt kết quả cao. Từ khẩu lệnh, hiệu lệnh đến phân tích kỹ năng mẫu của cô chưa dứt khoát. Chưa làm tốt công tác tuyên truyền về giáo dục thể chất đến gia đình trẻ để phối hợp. - Về phụ huynh: - Lớp tôi chỉ có 5 % phụ huynh là cán bộ, giáo viên.Còn lại là 95% phụ huynh làm nghề sản xuất nông nghiệp và chủ yếu đi làm ăn xa. Do nhận thức của nhiều phụ huynh về lĩnh vực phát triển thể chất cho con ở độ tuổi mầm non, còn hạn chế, vì vậy còn nhiều hiện tượng như: + Cho con đi học muộn, không tham gia vào giờ hoạt động vận động sáng và tối đến còn cho con thức khuya. + Nhiều trẻ còn nhịn ăn sáng đi học. + Chưa rèn cho con thói quen vệ sinh cá nhân, lao động tự phục vụ.. - Về trẻ: Trẻ được giáo dục thể chất nhưng không được rèn luyện thường xuyên trong các hoạt động và tổ chức mọi lúc, mọi nơi nên ý thức rèn luyện và kỹ năng của trẻ còn thấp. Một số trẻ chưa tích cực tham gia vào hoạt động phát triển thể chất, qua các trò chơi vận động. Trẻ còn nhút nhát trong tập luyện. * Số liệu điều tra trước khi thực hiện (Tổng số trẻ được khảo sát là 34 cháu.) 6 Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi Khảo sát 34 trẻ 5-6 tuổi theo các nội dung, kết quả như sau: STT Nội dung Đạt yêu cầu Chưa đạt yêu cầu Trẻ mạnh dạn, tích cực tham 1 18/34 = 52,9% 16/34 = 47,1% gia hoạt động. 2 Trẻ có kỹ năng vận động. 12/34 = 35,3% 22/34 = 64,7% Khả năng tập trung, chú ý khi 3 25/34 = 73,5% 9/34 = 26,5% tham gia vận động. 3. Những biện pháp thực hiện: Biện pháp 1: Cho trẻ tập thể dục sáng đầy đủ và giáo dục chế độ dinh dưỡng hợp lý. Biện pháp 2: Lồng ghép tích hợp giáo dục thể chất trong các hoạt động khác và đánh giá trẻ theo bộ chuẩn phát triển trẻ em 5 tuổi. Biện pháp 3: Xây dựng môi trường lớp học và làm đồ dùng, đồ chơi cho trẻ hoạt động. Biện pháp 4: Thực hiện tốt công tác tuyên truyền - phối hợp với phụ huynh và cộng đồng. 4. Biện pháp thực hiện (Biện pháp từng phần): 4.1. Cho trẻ tập thể dục sáng đầy đủ và giáo dục chế độ dinh dưỡng hợp lý Như chúng ta đã biết, tác dụng của tập thể dục sáng vô cùng tốt đối với mọi người, góp phần phát triển sức mạnh cơ bắp, giúp các khớp, dây chằng được mềm dẻo, linh hoạt. Buổi sáng ngay sau khi ngủ dậy, được tập luyện thể dục đơn giản, con người sẽ được sảng khoái, cho cả ngày hoạt động, học tập và làm việc. Đối với trẻ em nhất là tuổi mẫu giáo, làm sao để trẻ có thói quen tập thể dục ngay sau khi ngủ dậy, điều này chỉ sẩy ra ở một số ít gia đình mà phần lớn là trẻ trong trường có đến 95% là bố mẹ làm nông nghiệp, phải dậy đi làm từ khi con chưa ngủ dậy, nên làm sao trẻ có được thói quen thể dục sau ngủ dậy ở nhà. Vì thế đến trường, nhà trường, các cô giáo phải thực hiện nghiêm túc, duy trì thường xuyên việc cho trẻ tập thể dục sáng, nhận thức 7 Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi được điều đó, nên tôi đã duy trì thường xuyên cho trẻ tập luyện thể dục sáng, nếu thời tiết phù hợp tôi cho trẻ tập ngoài trời, còn nếu thời tiết không đảm bảo, tôi cho trẻ tập luyện trong lớp. Khi cho trẻ tập thể dục sáng, các động tác luyện tập thực hiện theo trình tự: hô hấp, tay, vai, lưng, bụng, chân, bật (nhảy); tổ chức cho trẻ tập kết hợp với âm nhạc, để têm phần hứng thú, hấp dẫn tôi cho trẻ tập với nơ, bông, vàng, gậy thể dục như vậy vừa phát triển vận động, vừa phát triển tai nghe cho trẻ. Trẻ có thể hiểu được đội hình, đội ngũ, khẩu lệnh, hiệu lệnh, trẻ ý thức được mình cần phải tập như thế nào, thì là đúng và như thế nào là sai. Qua đó cũng rèn cho trẻ thói quen, vệ sinh sạch sẽ trước khi đến lớp. Ngày đầu tiên trẻ tập thể dục xong các bạn tổ trưởng, kiểm tra vệ sinh cá nhân, thấy có bạn nào chân tay, mặt mũi chưa được sạch sẽ trước khi đến lớp, mời đi vệ sinh sạch sẽ, ngày hôm sau sẽ khác ngay, chân tay, mặt mũi của trẻ nào cũng sạch sẽ trước khi đi học. Tập thể dục buổi sáng, còn nhằm tác động cho công tác tuyên truyền tới các bậc phụ huynh rất tốt, vì họ được nhìn thấy con em mình, được tập thể dục sáng ở trường, họ ở lại xem và họ nhận thức được tầm quan trọng của việc tập thể dục sáng, giúp cho mỗi phụ huynh nhận thấy không thể thiếu thể dục sáng ở trường đối với con mình, nên không thể cho con em mình đi học muộn, hay nghỉ học được. 8 Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi (Hình ảnh trẻ tập thể dục sáng trong lớp học) 9 Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi (Hình ảnh trẻ thể dục sáng ngoài trời) Thể dục buổi sáng giúp trẻ phát triển thể lực rất tốt, song nếu phát triển thể lực mà không chú trọng đến chế độ dinh dưỡng hợp lý cho trẻ, thì trẻ sẽ bị mất thăng bằng. VD như: Trẻ không ăn sáng đến trường cô yêu cầu tập luyện thể dục trẻ sẽ ra sao? Trẻ có tích cực tập không và tập có đúng kỹ năng không, thời gian tập có bền vững không. Vì thế để trẻ phát triển thể lực cân đối, có sức khoẻ tốt, thì ngoài việc cho trẻ tập luyện thể dục đầy đủ, còn phải có chế độ dinh dưỡng hợp lý cho trẻ, việc cho trẻ ăn uống đủ chất, đủ lượng chủ yếu là do bộ phận nuôi dưỡng ở trường và gia đình trẻ, cho nên với cô giáo thì phải làm gì, để giúp cho trẻ có chế độ dinh dưỡng hợp lý. Bản thân tôi đã mạnh dạn thường xuyên trao đổi với tổ nuôi dưỡng, đóng góp ý kiến chân thành cho ban giám hiệu, để kịp thời bổ xung cho tổ nuôi dưỡng, cần có thực đơn hợp lý, phong phú theo mùa, cải thiện cách chế biến, sao cho hợp lý với trẻ hơn. Với các bậc phụ huynh tôi thường xuyên gặp gỡ trao đổi trực tiếp, về từng đối tượng trẻ, để phụ huynh hiểu được với trẻ nhỏ quan tâm như thế nào là đúng mức, phù hợp với trẻ nhất, để trẻ phát triển thể lực hài hoà và cân đối, ngoài ra trẻ còn đủ lực để tiếp thu các hoạt động trong ngày ở trường của trẻ, một cách tích cực thoải mái vui vẻ hồn nhiên, không bị gò bó, hay quá sức, yêu cầu phụ huynh cho con ăn sáng đầy đủ, không được nhịn, hay ăn tạm cái bánh, cái kẹo đi học. Việc cho trẻ ăn đủ chất, cần phải rèn trẻ có thói quen ăn nhiều rau xanh, uống đủ lượng nước, đây là hai yếu tố không kém phầm quan trọng, trong việc phát triển thể chất cân đối cho trẻ, nhưng rất nhiều trẻ em không có thói quen thích ăn rau, hay uống nhiều nước, dẫn đến nhiều nguyên nhân, ảnh hưởng đến sự phát triển về thể lực của trẻ nhất. Ngoài ra là giáo viên mầm non, cũng cần phải nắm rõ việc cân đối tỷ lệ các chất dinh dưỡng cho trẻ như : P = 14-16%; L= 24-26%; G= 60-62%, sau mỗi kỳ cân đo trẻ, tôi đều hỏi thăm kế toán, xem việc tính khẩu phần ăn của trẻ, 10 Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi đạt tỷ lệ các chất như thế nào, vì thấy có sự phát triển chậm, hay nhanh hơn, để có biện pháp tham mưu với tổ nuôi, thay đổi thực đơn, tạo cho trẻ ăn ngon miệng hơn. Nói đến chế độ dinh dưỡng, không thể thiếu được khâu an toàn thực phẩm, nên tôi luôn chú trọng đến an toàn thực phẩm cho trẻ như: Khi được phân công đến lịch giám sát giao nhận thực phẩm, tôi luôn quan tâm đến chất lượng thực phẩm, khi nhận thức ăn về cho trẻ, cũng cần chú ý các khâu an toàn thực phẩm cho trẻ ăn. Với trẻ tôi luôn giáo dục vệ sinh cá nhân, giáo dục trẻ ăn hết xuất, ăn đủ các chất phù hợp, có biện pháp rèn trẻ không ăn rau xanh, hoặc một số thực phẩm khác, nên lớp tôi 100% trẻ đều ăn các loại thực phẩm, mà nhà trường tổ chức cho ăn, một cách ngon miệng và hết xuất. 4.2. Lồng ghép tích hợp giáo dục thể chất trong các hoạt động khác và đánh giá trẻ theo bộ chuẩn phát triển trẻ em 5 tuổi. Ngoài những tiết dạy hoạt động chung, của hoạt động phát triển thể chất, được quy định trong chương trình giáo dục mầm non, thì trong các hoạt động học và hoạt động khác, tôi đã lồng giáo dục thể chất một cách nhẹ nhàng, không gò bó mà đem lại kết quả cho trẻ, tôi luôn lấy trẻ làm trung tâm và lồng ghép các trò chơi có luật, của hoạt động giáo dục thể chất vào các giờ hoạt động học, điều này giúp cho giờ học được đan xen tĩnh, động hợp lý mà không để trẻ chán, ngược lại trẻ rất thích thú, trẻ rất vui vẻ học trong những tiếng hò reo cổ vũ, niềm phấn khởi của trẻ được thể hiện rõ, trên những khuôn mặt đáng yêu, làm cho các giờ học đó đều đạt kết quả cao hơn. VD: Trong hoạt động làm quen văn học, tôi cho trẻ chơi trò chơi: “Ghép tranh” Trẻ phải đi theo đường hẹp, rồi bật qua con suối để mang những miếng ghép lên bảng, ghép sao cho hợp lý theo yêu cầu của cô. Trong hoạt động khám phá khoa học, Tôi cho trẻ chơi trò chơi như sau: Các con sẽ đi theo đường zíc zắc, mang những đồ dùng để đúng nơi quy định. 11 Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi Trong hoạt động âm nhạc, tôi có thể lồng ghép trò chơi: “Ai nhanh nhất” Trẻ sẽ được chơi với những chiếc vòng thể dục, trẻ sẽ vừa đi quanh vòng vừa hát khi có hiệu lệnh sắc xô của cô, trẻ sẽ nhanh chân nhảy vào vòng. Những bạn nào hảy được vào vòng sẽ là người thắng cuộc, còn những bạn chưa nhảy được vào vòng sẽ được cả lớp cổ vũ để nhảy lò cò. Hay trong hoạt động tạo hình như vẽ, cắt, xé dán...để giảm bớt căng thẳng, mệt mỏi của trẻ tôi cho trẻ xoay cổ tay, nghiêng người về hai bên hoặc vận động theo bài:“Đây là anh cả. Béo trục béo tròn Anh hai chỉ đường. Anh ba cao nhất. Anh tư hơi thấp.Bé nhất là út con”. Các hoạt động trên không chỉ tạo cho trẻ hứng thú trong giờ học mà còn rèn cho trẻ kỹ năng như: Phải biết lần lượt theo thứ tự, không chen lấn xô đẩy nhau, tinh thần đoàn kết giúp đỡ nhau, sự cố gắng của trẻ từ đó được hình thành, đây cũng là một yếu tố quan trọng, hình thành nên nhân cách của trẻ và đều góp phần giúp trẻ, phát triển thể lực một cách toàn diện. Ngoài hoạt động học ra, trong các giờ hoạt động ngoài trời, ngoài việc quan sát, trò chuyện có chủ đích, thì các trò chơi vận động là không thể thiếu được, nên tôi thường kết hợp cho trẻ, được tham gia các trò chơi như: Truyền bóng, kéo co, chạy tiếp sức, bịt mắt bắt dê, nhảy bao bố, mèo đuổi chuột, rồng rắn lên mây.Sau những hoạt động có chủ đích, trẻ được thả hồn mình, trong các trò chơi vận động của hoạt động goài trời. Tôi thường quan tâm nhiều, đến các trò chơi dân gian để cho trẻ chơi, vì trò chơi dân gian, thì bất cứ chủ đề nào, ta đưa vào đều có thể phù hợp cho nội dung chơi của trẻ. Dù là một trò chơi vận động nhỏ đi chăng nữa, cũng có thể dạy cho trẻ nhiều kỹ năng sống giá trị như: Làm việc theo nhóm, tinh thần trách nhiệm, khả năng phối hợp, khả năng thích nghi, lòng tự trọng, tự tin và nhiều hơn thế nữa. Chúng ta không nên chờ đợi sự phát triển tự nhiên của trẻ, mà hãy chủ 12 Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi động, tập cho trẻ chơi thể thao từ sớm, để trẻ có thể phát triển tốt nhất về thể lực cũng như trí tuệ. Bên cạnh đó hằng ngày, tôi giành thời gian cho trẻ tự do vận động chạy, nhảy, tham gia các trò chơi với đồ chơi có sẵn trong sân, đồ chơi dụng cụ mang theo hoặc tham gia lao động chăm sóc sân vườn, vệ sinh đồ chơi trong sân. Đây cũng là một hoạt động giúp trẻ phát triển thể lực qua đó giúp cho trẻ biết yêu thiên nhiên, yêu lao động. (Hình ảnh trẻ chăm sóc vườn rau, vườn hoa) 13 Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi (Hình ảnh trẻ chơi các trò chơi vận động) Để tạo điều kiện cho trẻ được vui chơi thoải mái, tôi thường kết hợp với các cô giáo và học sinh lớp khác thường xuyên tổ chức cho trẻ được giao lưu các trò chơi vận động với nhau, qua đó sẽ giúp trẻ năng động hơn, trẻ có thái độ luyện tập, có điều kiện tiếp xúc, giao lưu với các bạn ở lớp khác, từ đó 14 Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi trẻ ý thức được mình cần phải làm gì? Và trẻ tạo cho mình động cơ phấn đấu sau mỗi lần giao lưu thi đấu. Giáo viên, học sinh và đều nhiệt tình tham gia, trẻ rất hào hứng tập luyện và tích cực tham gia vào các trò chơi, các phần thi. (Hình ảnh trẻ giao lưu các trò chơi vận động cùng lớp A2) Để đánh giá trẻ 5 tuổi, về lĩnh vực phát triển thể chất, theo chỉ số, tôi đã nghiên cứu và chọn các chỉ số vào các hoạt động, sao cho phù hợp. VD: Chỉ số 1: Bật xa tối thiểu 50cm. Chỉ số 2: Nhảy xuống từ độ cao 40cm Chỉ số 4: Trẻ biết trèo lên xuống thang ở độ cao 1,5m so với mặt đất. Chỉ số 11: Đi thăng bằng trên ghế thể dục ( 2m x 0,25m x 0,35m)... Khi thực hiện bài nào có đánh giá chỉ số, tôi sử dụng bảng đánh giá cho trẻ đánh giá trực tiếp, cháu nào làm được tự lấy lô gô cài vào mặt cười, trẻ nào không thực hiện được tự lấy lô gô cài vào mặt mếu, điều này giúp trẻ tự biết kết quả của mình và trẻ ngày càng cố gắng hơn trong các hoạt động sau. 15 Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi (Hình ảnh trẻ lấy lô gô cài vào mặt cười, mặt mếu) 4.3: Xây dựng môi trường lớp học và làm đồ dùng, đồ chơi cho trẻ hoạt động. Việc trang trí môi trường lớp học, không chỉ gây hứng thú cho trẻ thích đến lớp, mà còn làm cho trẻ luôn hứng thú tham gia các hoạt động, vì thế môi trường lớp học là rất quan trọng không thể thiếu được, nó không chỉ giúp cho việc tổ chức các hoạt động cho trẻ, môi trường lớp học đẹp, góp phần không nhỏ trong việc tuyên truyền xã hội hóa giáo dục ở trường mầm non. Ngoài ra môi trường lớp học tạo cho trẻ như được hòa mình trong một thế giới tuổi thơ, trẻ luôn được tiếp cận với cái mới, trẻ rất hứng thú hoạt động và đến lớp, yêu quý cô giáo, đặc biệt là biết bảo vệ sản phẩm của cô và trẻ làm ra, tăng ý thức giữ gìn môi trường lớp học của mình. Vậy giáo viên cần chủ động trang trí môi trường lớp học, trang trí các góc có sự lô gíc với nhau, đặc biệt là góc vận động, thường là những đồ dùng luyện tập cồng kềnh, tôi giành khoảng rộng hơn, ở ngoài hành lang để trưng bày được những đồ dùng tập luyện để trẻ dễ quan sát, dễ cất và dễ lấy các đồ dùng mà trẻ thích. Môi trường lớp học ảnh hưởng trực tiếp tới sức khoẻ trẻ do vậy tôi phải luôn giữ cho môi trường lớp xanh- sạch- đẹp, từ đó trẻ tránh được bệnh tật, cơ thể khoẻ mạnh trẻ sẽ tham gia tích cực vào các hoạt động. Để làm được điều đó tôi cùng đồng nghiệp trong lớp của mình thường xuyên lau dọn, sắp xếp các đồ dùng, đồ chơi sạch sẽ gọn gàng Qua việc xây dựng môi trường lớp học tôi thấy trẻ lớp tôi yêu thích đến lớp trẻ đi học chuyên cần cao và tham gia các hoạt động tích cực hơn đặc biệt là hoạt động thể chất. 16 Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi (Hình ảnh môi trường trong lớp học) Đồ dùng, đồ chơi rất quan trọng đối với việc giáo dục thể chất cho trẻ. Ở lứa tuổi mẫu giáo 5-6 tuổi, tư duy là trực quan hình tượng. Vì vậy một giờ hoạt động giáo dục thể chất không thể thành công được, nếu như trẻ không được tập luyện thông qua đồ dùng đồ chơi, có đồ dùng đồ chơi, sẽ giúp cô dạy trẻ dễ dàng hơn, trẻ sẽ hứng thú dễ hiểu hơn, từ đó trẻ thấy rất vui vẻ và hoạt động một cách tích cực hơn, nếu như trẻ được thực hành Bên cạnh những đồ dùng, đồ chơi được nhà trường cung cấp như: Cổng chui, ghế thể dục, bục, vòng, gậy thể dục, cầu thăng bằng, cột ném bóng, bóng, dây thừng, tôi đã chủ động làm mới nhiều đồ dùng đồ chơi, dụng cụ tập luyện cho trẻ khác như: Dùng vải ghi đô cũ làm bao bố; dùng các loại vải vụn để làm bao cát cho trẻ ném; dùng vải quấn vòng quanh bánh xe làm thành cổng chui; dùng vải, dây hoa, lon bia làm thành cổng thể dục cho trẻ chui qua; dùng thanh gỗ, lon bia, giấy xốp trang trí thành đoạn thẳng cho trẻ đi trong đường hẹp; dùng dây sắt, ống sữa hút , giấy đề can trang trí thành đoạn giây cho trẻ đi trong đường ngoằn nghèo, dùng miếng đệm cũ, giấy mầu trang trí thành vật cản cho trẻ bật qua vật cản,... Tuy nhiên các loại đồ dùng phục 17 Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi vụ cho trẻ hoạt động đều được làm đảm bảo an toàn, không sắc nhọn có độ bền cao. (Hình ảnh đồ dùng, đồ chơi tự tạo) Từ việc làm thêm đồ dùng, đồ chơi đó, lớp tôi đã khá đầy đủ đồ dùng trang thiết bị, cho hoạt động phát triển thể chất, tạo điều kiện cho giáo viên rất thích tham gia thực hiện các hoạt động giáo dục phát triển thể chất cho trẻ, đặc biệt là trẻ ngày càng hứng thú với các hoạt động phát triển thể chất, từ đó góp phần phát triển thể lực, giảm suy dinh dưỡng cho trẻ đáng kể. 4.4. Thực hiện tốt công tác tuyên truyền - phối hợp với phụ huynh và cộng đồng. Công tác giáo dục phát triển thể chất cho trẻ 5-6 tuổi, chỉ đạt kết quả tốt khi nhà trường và gia đình phối hợp với nhau chặt chẽ, thường xuyên và liên tục. Nhận thức được vai trò kết hợp của các bậc phụ huynh trong công tác chăm sóc giáo dục trẻ nói chung và công tác giáo dục thể chất cho trẻ nói riêng, ngay từ đầu năm học tôi đã có kế hoạch và nội dung tuyên truyền tới các bậc phụ huynh như sau: * Hình thức tuyên truyền: - Trong buổi họp phụ huynh các kỳ. 18 Một số biện pháp nâng cao chất lượng giáo dục thể chất cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi - Qua hệ thống các bảng tuyên truyền tại góc lớp: như “Tháp dinh dưỡng” và “Bé cần gì để lớn và khoẻ mạnh” - Trao đổi trực tiếp với phụ huynh vào giờ đón trẻ và trả trẻ. - Xây dựng góc tuyên truyền, liên tục có nội dung mới lạ, để gây hứng thú cho phụ huynh quan sát. - Tổ chức thường xuyên hoạt động thể dục sáng đúng giờ, cho phụ huynh được quan sát. * Nội dung tuyên truyền: - Cho trẻ ăn các chất có đủ dinh dưỡng hợp lý, chăm sóc sức khoẻ cho trẻ từ khâu vệ sinh cá nhân trẻ, đến cho trẻ ăn ngủ đúng giờ, cách phòng ngừa một số bệnh thường gặp ở trẻ em.. - Tạo dựng cho trẻ môi trường lành mạnh, thân thiện, Tạo điều kiện cho trẻ được lao động tự phục vụ, theo khả năng của độ tuổi, rèn luyện cơ thể cho trẻ tập thể dục sáng thường xuyên. - Phối hợp với các nhóm lớp thường xuyên cho trẻ giao lưu các trò chơi vận động, xây dựng những tiết mục văn nghệ có nội dung giáo dục thể chất chào mừng những ngày hội ngày lễ. - Kết hợp cùng ban giám hiệu nhà trường và các bậc phụ huynh tổ chức cho các con đi dã ngoại: Trường tiểu học, đình chùa tại xã nhà đây là một yếu tố rèn luyện kỹ năng sống và giáo dục thể chất cho trẻ rất tốt. 19
File đính kèm:
skkn_mot_so_bien_phap_nang_cao_chat_luong_giao_duc_the_chat.doc

