SKKN Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non
PHẦN THỨ NHẤT: ĐẶT VẤN ĐỀ
1. Lý do chọn đề tài:
1.1. Cơ sở lý luận.
"Tiên học lễ, hậu học văn"
Đó là kinh nghiệm về giáo dục mà cha ông ta đã đúc kết lại từ những kinh nghiệm thực tiễn từ ngàn xưa để con cháu noi theo. Trong thời đại hiện nay, tiếp thu nhiều nền văn hoá khác nhau nên đâu đó vẫn còn nhiều câu chuyện thương tâm về đạo đức, lễ giáo của con người, việc mà tôi và các bạn đã nghe và thấy trên thông tin đại chúng, trong cuộc sống hằng ngày.
Lễ giáo là một phần không thể thiếu được trong cuộc sống hàng ngày của bất kỳ ai. Đối với trẻ bậc giáo dục mầm non thì việc này càng quan trọng hơn vì đây là lúc trẻ hình thành những bước đầu tiên trong nhân cách. Giáo dục lễ giáo ở bậc giáo dục mầm non có tốt thì lên bậc tiểu học mới có thể tiếp tục giáo dục để hoàn thiện hơn cho quá trình hình thành nhân cách của trẻ.
Đứng trước tình hình đổi mới của đất nước, cùng với sự phát triển không ngừng của nền giáo dục nước nhà, đứng trước thời kỳ hội nhập kinh tế, đất nước đang trên đường mở cửa những ảnh hưởng không nhỏ của nhiều nền văn hóa khác nhau. Thì việc giữ gìn và phát huy truyền thống văn hóa vốn có của cha ông ta từ ngàn xưa là nhiệm vụ cần và cập nhật nhất.
1.2. Cơ sở thực tiễn
Như chúng ta đã biết, giáo dục lễ giáo cho trẻ là một phần quan trọng trong nội dung giáo dục trẻ, đó là khâu đầu tiên hình thành cho trẻ những cơ sở ban đầu của nhân cách con người mới xã hội chủ nghĩa.
Trong thực tế hiện nay, vì mục tiêu giảm tỷ lệ sinh con nên số con trong mỗi gia đình ít đi, thì trẻ ngày càng được nuông chiều thái quá, trẻ muốn gì được nấy…, đây cũng là vấn đề không nhỏ ảnh hưởng rất lớn đến vấn đề giáo dục lễ giáo cho trẻ. Một số phụ huynh chưa hiểu tầm quan trọng của giáo dục lễ giáo cho con em ở lứa tuổi mầm non, nên thường khoán trắng cho giáo viên.
Là giáo viên mầm non tôi thấy việc giáo dục lễ giáo cho trẻ luôn được chú trọng và đặt lên hàng đầu. Tuy nhiên, kết quả vẫn chưa cao đâu đó vẫn còn những câu nói cụt, nói què, những hành vi thiếu văn minh…. Vậy làm thế nào? Và bằng cách nào?… để việc giáo dục lễ giáo cho trẻ mang lại hiệu quả cao.
Trăn trở với mục tiêu chung của ngành giáo dục, vấn đề cấp bách của toàn xã hội.Là một giáo viên mầm non tôi không thể không suy nghĩ và nhận thấy rằng việc giáo dục lễ giáo cho trẻ hiện nay đang là vấn đề bức xúc, là việc làm cần thiết có vai trò to lớn trong việc giáo dục trẻ không riêng bậc học mầm non mà còn nhiều bậc học khác. Đặc biệt, năm nay tôi được phân công dạy lớp mẫu giáo 3- 4 tuổi. Chính vì vậy, tôi đã mạnh dạn lựa chọn đề tài: “ Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non” để góp một phần nhỏ bé của mình vào việc giáo dục lễ giáo cho trẻ ở lứa tuổi mẫu giáo nhằm góp phần hình thành nhân cách ban đầu cho trẻ.
2. Mục đích nghiên cứu:
Tìm ra một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ 3-4 tuổi trong trường mầm non.
Tìm ra các biện pháp giáo dục lễ giáo đạt kết quả cao.
3. Đối tượng nghiên cứu:
Trẻ 3- 4 tuổi lớp C2.
4. Đối tượng khảo sát, thực nghiệm:
- Trẻ mẫu giáo bé 3 - 4 tuổi C2
- Số trẻ nghiên cứu là 25 trẻ.
5. Phương pháp nghiên cứu:
- Phương pháp quan sát.
- Phương pháp điều tra.
- Phương pháp đàm thoại.
- Phương pháp tuyên truyền.
6. Phạm vi và kế hoạch nghiên cứu:
- Đề tài thực hiện và áp dụng tại trường Mầm non Chu Minh.
- Thời gian từ tháng 9/2019 đến tháng 6/2020.
Tóm tắt nội dung tài liệu: SKKN Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non
Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non PHẦN THỨ NHẤT: ĐẶT VẤN ĐỀ 1. Lý do chọn đề tài: 1.1. Cơ sở lý luận. "Tiên học lễ, hậu học văn" Đó là kinh nghiệm về giáo dục mà cha ông ta đã đúc kết lại từ những kinh nghiệm thực tiễn từ ngàn xưa để con cháu noi theo. Trong thời đại hiện nay, tiếp thu nhiều nền văn hoá khác nhau nên đâu đó vẫn còn nhiều câu chuyện thương tâm về đạo đức, lễ giáo của con người, việc mà tôi và các bạn đã nghe và thấy trên thông tin đại chúng, trong cuộc sống hằng ngày. Lễ giáo là một phần không thể thiếu được trong cuộc sống hàng ngày của bất kỳ ai. Đối với trẻ bậc giáo dục mầm non thì việc này càng quan trọng hơn vì đây là lúc trẻ hình thành những bước đầu tiên trong nhân cách. Giáo dục lễ giáo ở bậc giáo dục mầm non có tốt thì lên bậc tiểu học mới có thể tiếp tục giáo dục để hoàn thiện hơn cho quá trình hình thành nhân cách của trẻ. Đứng trước tình hình đổi mới của đất nước, cùng với sự phát triển không ngừng của nền giáo dục nước nhà, đứng trước thời kỳ hội nhập kinh tế, đất nước đang trên đường mở cửa những ảnh hưởng không nhỏ của nhiều nền văn hóa khác nhau. Thì việc giữ gìn và phát huy truyền thống văn hóa vốn có của cha ông ta từ ngàn xưa là nhiệm vụ cần và cập nhật nhất. 1.2. Cơ sở thực tiễn Như chúng ta đã biết, giáo dục lễ giáo cho trẻ là một phần quan trọng trong nội dung giáo dục trẻ, đó là khâu đầu tiên hình thành cho trẻ những cơ sở ban đầu của nhân cách con người mới xã hội chủ nghĩa. Trong thực tế hiện nay, vì mục tiêu giảm tỷ lệ sinh con nên số con trong mỗi gia đình ít đi, thì trẻ ngày càng được nuông chiều thái quá, trẻ muốn gì được nấy, đây cũng là vấn đề không nhỏ ảnh hưởng rất lớn đến vấn đề giáo dục lễ giáo cho trẻ. Một số phụ huynh chưa hiểu tầm quan trọng của giáo dục lễ giáo cho con em ở lứa tuổi mầm non, nên thường khoán trắng cho giáo viên. Là giáo viên mầm non tôi thấy việc giáo dục lễ giáo cho trẻ luôn được chú trọng và đặt lên hàng đầu. Tuy nhiên, kết quả vẫn chưa cao đâu đó vẫn còn những câu nói cụt, nói què, những hành vi thiếu văn minh. Vậy làm thế nào? Và bằng cách nào? để việc giáo dục lễ giáo cho trẻ mang lại hiệu quả cao. Trăn trở với mục tiêu chung của ngành giáo dục, vấn đề cấp bách của toàn xã hội. Là một giáo viên mầm non tôi không thể không suy nghĩ và nhận thấy rằng việc giáo dục lễ giáo cho trẻ hiện nay đang là vấn đề bức xúc, là việc làm cần thiết có vai trò to lớn trong việc giáo dục trẻ không riêng bậc học mầm non 1 / 1 5 Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non mà còn nhiều bậc học khác. Đặc biệt, năm nay tôi được phân công dạy lớp mẫu giáo 3- 4 tuổi. Chính vì vậy, tôi đã mạnh dạn lựa chọn đề tài: “ Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non” để góp một phần nhỏ bé của mình vào việc giáo dục lễ giáo cho trẻ ở lứa tuổi mẫu giáo nhằm góp phần hình thành nhân cách ban đầu cho trẻ. 2. Mục đích nghiên cứu: Tìm ra một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ 3-4 tuổi trong trường mầm non. Tìm ra các biện pháp giáo dục lễ giáo đạt kết quả cao. 3. Đối tượng nghiên cứu: Trẻ 3- 4 tuổi lớp C2. 4. Đối tượng khảo sát, thực nghiệm: - Trẻ mẫu giáo bé 3 - 4 tuổi C2 - Số trẻ nghiên cứu là 25 trẻ. 5. Phương pháp nghiên cứu: - Phương pháp quan sát. - Phương pháp điều tra. - Phương pháp đàm thoại. - Phương pháp tuyên truyền. 6. Phạm vi và kế hoạch nghiên cứu: - Đề tài thực hiện và áp dụng tại trường Mầm non Chu Minh. - Thời gian từ tháng 9/2019 đến tháng 6/2020. PHẦN THỨ HAI: NHỮNG BIỆN PHÁP ĐỔI MỚI ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ 1. Cơ sở lý luận để giải quyết vấn đề. Giáo dục mầm non là mắt xích đầu tiên trong hệ thống giáo dục quốc dân, chịu trách nhiệm chăm sóc - giáo dục trẻ từ 0 - 6 tuổi. Đây là giai đoạn đặt nền móng đầu tiên quan trọng của nhân cách con người. Vì vậy, Nghị quyết TW2, khoá VIII của Đảng cộng sản Việt Nam về "Định hướng chiến lược giáo dục - đào tạo trong thời kỳ công nghiệp hoá, hiện đại hoá và đề ra mục tiêu giáo dục Mầm non phải trang bị cho trẻ những gì tốt nhất kể cả về mặt vật chất và tinh thần một cách toàn diện”. Ở lứa tuổi mẫu giáo, đặc biệt là mẫu giáo bé là giai đoạn vô cùng quan trọng để tạo cho trẻ một số kỹ năng sống ban đầu, đặt nền tảng vững chắc trong suốt qua trình phát triển sau này của trẻ. Đây là giai đoạn khó khăn nhất trong Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non việc hình thành và phát triển nhân cách vì kinh nghiệm của trẻ còn quá nghèo nàn, đơn điệu. Chính vì nhận ra được tầm quan trọng đó, Ban giám hiệu trường chúng tôi đã bổ sung thêm kiến thức, kỹ năng cho giáo viên. Bản thân tôi nhiều năm được phân công dạy dỗ và chăm sóc các con ở lứa tuổi mẫu giáo bé, tôi cũng nhận thấy rằng việc giáo dục lễ giáo cho trẻ 3 - 4 tuổi hiện nay đang là vấn đề bức xúc, là việc làm cần thiết có vai trò to lớn trong việc giáo dục trẻ, không riêng bậc học mầm non mà còn nhiều bậc học khác. Đây là vấn đề lớn của toàn xã hội, việc giáo dục lễ giáo nhằm tăng cường hiểu biết, mối quan hệ giao tiếp với cộng đồng nhằm đưa trẻ vào môi trường sư phạm thật lành mạnh và trong sáng. Trăn trở với mục tiêu chung của giáo dục là người giáo viên mầm non tôi nguyện góp sức một phần nhỏ bé của mình vào việc giáo dục lễ giáo cho trẻ ở lứa tuổi mẫu giáo nhằm góp phần hình thành nhân cách ban đầu cho trẻ. 2. Khảo sát thực trạng. * Khảo sát thực tế . - Tổng số: 25 cháu - Nam: 15 - Nữ: 10 a. Tình trạng thực tế khi chưa thực hiện: Đầu năm học 2019 - 2020, tôi được nhà trường phân công dạy lớp mẫu giáo bé C2 . Tôi đã khảo sát chất lượng lễ giáo ngay từ đầu năm học để nắm bắt được, từ đó lên kế hoạch phù hợp tìm ra những biện pháp và đưa ra một số tiêu chí đánh giá sau. *Bảng kháo sát đầu năm về lễ giáo của trẻ lớp 3 tuổi C2 – 25 trẻ. STT Các tiêu chí đánh giá Số trẻ đạt Đạt tỷ lệ được % 1 Chào hỏi Cô khi đến lớp và khi ra về. 9/25 36 2 Trẻ biết yêu thương, nhường nhịn bạn 10/25 40 trong lớp. 3 Trẻ biết cảm ơn, xin lỗi,nhận đồ vật 4/25 16 bằng 2 tay. 4 Trẻ biết giữ gìn vệ sinh không vứt rác 11/25 44 bừa bãi 5 Trẻ biết lấy và cất đồ dùng đúng nơi 9/25 36 quy định Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non 6 Trẻ biết nói dạ,thưa khi nói chuyện với 11/25 44 người lớn. 7 Trẻ biết chào hỏi khi có khách đến 12/25 48 lớp,không nói tục chửi bậy. Với kết quả khảo sát trên, tôi mạnh dạn đưa ra một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ 3- 4 tuổi. Trong quá trình thực hiện, tôi nhận thấy có những thuận lợi và khó khăn sau: * Thuận lợi: - Về phía nhà trường, lớp: Được sự quan tâm chỉ đạo sát sao của các cấp lãnh đạo cấp trên, của Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Ba Vì. Ban giám hiệu vững về chuyên môn, luôn chỉ đạo sát sao kiểm tra thường xuyên đến từng giáo viên, luôn tạo cơ hội cho giáo viên được bồi dưỡng chuyên môn, tạo mọi điều kiện để giáo viên thực hiện tốt chương trình giáo dục mầm non mới. Ban giám hiệu luôn quan tâm đầu tư cơ sở vật chất. Môi trường trong và ngoài lớp học sạch sẽ, thoáng mát. Trang thiết bị, đồ dùng,...của lớp tương đối đầy đủ. Lớp được phân công đủ 2 giáo viên. - Về giáo viên: Đa số giáo viên đều thấy được vai trò của giáo dục lễ giáo cho trẻ, đây chính là con đường nhanh nhất và ngắn nhất giáo dục nhân cách cho trẻ. Do đó giáo viên luôn tự mình học hỏi, tìm tòi qua đồng nghiệp, sách bào, các phương tiện thông tin đại chúng để có thêm kiến thức giáo dục lễ giáo cho trẻ thông qua các hành vi trong cuộc sống hay trong những câu chuyện, bài hát, bài thơ - Về phụ huynh: Đặc biệt là sự ủng hộ quan tâm của đại đa số phụ huynh trong công tác chăm sóc giáo dục lễ giáo cho trẻ đã tạo động lực rất lớn về tinh thần cho giáo viên tiếp tục cố gắng. Đa số phụ huynh lớp rất nhiệt tình, luôn giúp đỡ và phối kết hợp với cô giáo trong việc chăm sóc và giáo dục trẻ. - Về học sinh: Trẻ đồng đều về lứa tuổi. Trẻ đi học chuyên cần cao nên đảm bảo quá trình dạy và học của cô và trò không bị gián đoạn. * Khó khăn. Nhận thức của trẻ chưa đồng đều nên việc truyền thụ kiến thức đến trẻ Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non còn gặp rất nhiều khó khăn. Trẻ còn chưa mạnh dạn và tự tin tham gia các hoạt động của lớp. Một số phụ huynh còn ít quan tâm tới trẻ, thời gian đầu trẻ đến lớp chưa có nề nếp nhiều vì cháu lần đầu tiên ra lớp chưa qua lớp nhà trẻ. Trong giờ học có cháu tự do đi lại, trả lời câu hỏi còn trống không Để thực hiện đề tài “ Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non” đạt kết quả tốt nhất, tôi mạnh dạn thực hiện một số biện pháp sau : 3. Các biện pháp thực hiện: 3.1. Xây dựng môi trường lớp học để giáo dục lễ giáo cho trẻ. 3.2. Ứng dụng công nghệ thông tin vào giáo dục lễ giáo. 3.3. Lồng ghép giáo dục lễ giáo vào hoạt động vui chơi và các hoạt động học. 3.4. Khích lệ tuyên dương. 3.5. Giáo dục lễ giáo qua ngôn ngữ kèm điệu bộ và hành vi ứng xử. 4. Biện pháp thực hiện ( Biện pháp từng phần): 4.1. Xây dựng môi trường lớp học để giáo dục lễ giáo cho trẻ. Việc xây dựng và tổ chức môi trường lớp học có vai trò quan trọng đối với sự phát triển thể chất, ngôn ngữ, trí tuệ và tình cảm xã hội. Vì vậy tôi luôn chú ý tạo cảnh quan trong lớp học phù hợp với lứa tuổi của trẻ, việc sắp xếp đồ dùng đồ chơi, học liệu ở nơi trẻ dễ thấy, dễ dùng, dễ cất, đồ dùng đồ chơi được sắp xếp gọn gàng, ngăn nắp, từng góc riêng biệt, tôi luôn hướng dẫn trẻ phân loại đồ chơi, đồ dùng, học liệu theo góc hoạt động,đưa ra quy định chỗ để nhất định, thường xuyên cho trẻ xếp đúng chỗ sau khi hoạt động xong, điều đó hấp dẫn trẻ, tạo cảm giác thích thú khi trẻ hoạt động và luôn mong muốn được sắp xếp ngăn nắp sau khi chơi. Ví dụ: + Góc thiên nhiên được trang trí và trồng nhiều cây cảnh để tạo cho trẻ một không gian xanh, để mỗi ngày trẻ có thể tự mình chăm sóc cây xanh, giáo dục trẻ biết yêu cái đẹp. Qua hoạt động này kích thích trẻ yêu lao động, tạo tình cảm của trẻ với thế giới tự nhiên, gần gũi và thân mật, đã trở thành thói quen ở trẻ. + Để tạo cảnh quan sân trường, trước giờ học tôi thường cho trẻ nhặt rác, lá cây để tạo môi trường sạch đẹp. + Còn đối với kệ góc đồ chơi đầu tuần tôi thường tổ chức cho trẻ thi đua lau dọn, sắp xếp đồ chơi gọn gàng. Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non Nhờ vậy, qua mỗi lần tổ chức hoạt động vui chơi trẻ chơi xong thu dọn đồ chơi gọn gàng và ngăn nắp. Ở lớp tôi có thùng đựng rác ở cửa sau của lớp, tôi thường lồng ghép vào tất cả các hoạt động và mọi lúc mọi nơi để nhắc nhở trẻ sau khi ăn quà vặt, uống sữa thì phải biết vứt rác vào giỏ để giữ vệ sinh chung và trẻ thực hiện tốt, nhất là sau hoạt động tạo hình cắt, xé, dán trong lớp trẻ biết nhặt không còn mảnh giấy vụn nào rơi xuống sàn và bỏ vào sọt rác. Trong hoạt động vệ sinh việc giáo dục thói quen vệ sinh tôi cũng thực hiện với trẻ lớp tôi, đầu tiên tôi hướng dẫn trẻ các thao tác vệ sinh theo trình tự, tôi thường nhắc nhở và theo dõi trẻ thực hiện, hỗ trợ trẻ khi cần thiết, dùng tranh ảnh, truyện, thơ và đồ vật minh họa các thao tác vệ sinh và trò chuyện với trẻ, giúp trẻ hiểu ý nghĩa của việc vệ sinh cá nhân, ban đầu cô làm mẫu cho trẻ xem, sau đó giúp trẻ thực hành, dần dần khi trẻ đã quen, giảm dần sự giúp đỡ, tiến tới cho trẻ tự làm hoàn toàn. Khi trẻ chơi ở các góc, cho trẻ đến xem và trò chuyện giáo dục hành vi của trẻ đối với mọi người, mọi vật xung quanh đàm thoại với trẻ những hành vi văn minh trong giao tiếp. Trong các giờ hoạt động xé dán hoặc giờ nêu gương cuối tuần, tôi thường nhắc trẻ bỏ rác vào thùng rác để giữ vệ sinh chung cho lớp đến nay hầu như các cháu đã có ý thức, kỹ năng giữ gìn vệ sinh chung, không còn cảnh vức rác bừa bãi như đầu năm học nữa. 4.2. Ứng dụng công nghệ thông tin vào giáo dục lễ giáo cho trẻ thông qua các môn học. Để việc ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy đòi hỏi người giáo viên mầm non không chỉ có năng lực sư phạm mà còn cần có những kinh nghiệm trong việc phối kết hợp giữa giáo án điện tử và phần giảng dạy của cô để việc ứng dụng tin học thực sự đem lại hiệu quả giáo dục cao. Ví dụ: Trong tiết dạy trẻ cách chào hỏi. Cô mở video: “Bé không biết chào khách”. + Các con vừa xem đoạn video nói về ai? + Con có nhận xét gì về bạn Bo trong đoạn vi deo? + Nếu con là bạn Bo con sẽ làm gì? + Con sẽ chào khách như thế nào? + Ngoài chào khách đến nhà chơi con thường chào những ai? Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non + Con chào như thế nào? + Khi chào bạn bè các con chào như thế nào? + Cô chốt lại: Cách chào cho trẻ hiểu. 4.3. Lồng ghép giáo dục lễ giáo vào hoạt động vui chơi và các hoạt động học. Hoạt động vui chơi là hoạt động chủ đạo của trẻ ở lứa tuổi mẫu giáo, chính vì vậy giờ chơi của trẻ chiếm thời gian rất nhiều trong các hoạt động ở trường. Thông qua chơi cháu học cách giao tiếp và học cách làm người. Qua chơi rèn kỹ năng sống cho trẻ giáo dục trẻ ngoan ngoãn lễ phép, biết nhường nhịn, biết yêu thương, biết ơn, biết ứng xử phù hợp với văn hóa trong cộng đồng. * Giáo dục lễ giáo qua hoạt động vui chơi ngoài trời Trong khi chơi với thiết bị ngoài trời, trẻ muốn giành đồ chơi hay khó chịu khi phải nhường lại đồ chơi cho bạn khác, cô cần giúp trẻ hiểu rằng thứ đồ chơi này không phải là sở thích của riêng bé. Hãy cho trẻ biết, cảm giác của người bạn khi bị trẻ từ chối không chia sẻ đồ chơi hay cảm giác của trẻ khi bạn không chia sẻ đồ chơi với mình như thế nào. Đồng thời, hãy giải thích cho trẻ hiểu san sẻ đồ chơi với bạn là một việc làm tốt. Ví dụ :Bạn Duy không cho con mượn xe, con có buồn không? Vậy nếu đổi lại con cũng không cho bạn Duy mượn xe thì bạn Duy có buồn không? Nếu con cho bạn Duy mượn đồ chơi thì lần sau Duy cũng sẽ cho con mượn lại đồ chơi của bạn ấy. Khi trẻ hiểu được cảm giác bị từ chối trẻ sẽ thông cảm với bạn hơn, dễ dàng chơi chung cùng bạn bè một cách thân ái, hòa đồng. Tôi cũng dạy cho trẻ cần nên xin phép khi muốn mượn đồ chơi, khi được sự đồng ý của bạn thì mới được lấy món đó chứ không tự tiện mà lấy chơi. Sau mỗi lần mượn thì trẻ phải nhớ cảm ơn và không được làm hư đồ chơi của bạn. Khi trẻ biết cách nhường nhịn chia sẻ với bạn thì tôi sẽ khen và động viên để trẻ được khích lệ khi biết chia sẻ với bạn. Từ những lời khen đó trẻ sẽ biết là việc mình vừa làm là đúng và sẽ cảm thấy vui với việc mình vừa làm * Giáo dục lễ giáo qua hoạt động góc Thông qua các hoạt động góc trẻ được thực hành, được trải nghiệm các vai khác nhau trong cuộc sống hàng ngày của người lớn, trẻ tái hiện lại những công việc mà người lớn làm hàng ngày. Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non Ví dụ: Trẻ được đóng vai mẹ, bố, người bán hàng, người nấu ăn, y tá, bác sĩ, cô giáo Lợi dụng vào đặc điểm sẵn có này tôi tích cực lồng ghép giáo dục lễ giáo vào các hoạt động vui chơi ở góc. Tôi nhập vai chơi cùng trẻ quan sát và lắng nghe những lời đối thoại của các cháu để kịp thời uốn nắn khi có những biểu hiện chưa chuẩn mực từ đó hình thành cho trẻ những thói quen, hành vi văn minh trong giao tiếp. Ví dụ: Qua trò chơi bán hàng: + Người bán hàng: Chào bác! Bác mua gì ạ? + Người mua: Cô ơi! Bao nhiêu một đĩa dưa hấu vậy cô? Ví dụ: Qua trò chơi phân vai – y tá – bác sĩ. – Trẻ đóng vai bác sĩ thăm hỏi bệnh nhân ân cần, nhẹ nhàng, biết cách xưng hô cho phù hợp với từng bệnh nhân, hỏi bệnh nhân đau ở chỗ nào? Đau ra sao? Bác sĩ kê đơn thuốc cho bệnh nhân. Y tá phát thuốc dặn bệnh nhân uống thuốc ngày mấy lần, bệnh nhân nhận thuốc và nói lời cảm ơn đối với cô y tá, bác sĩ. Qua hoạt động vui chơi cháu mạnh dạn dần, thành thạo dần trong giao tiếp, trong ứng xử, chào hỏi đối với mọi người xung quanh mình, trẻ hết nói trống không, biết nói và trả lời những câu hỏi đầy đủ. *Giáo dục trẻ cách chào hỏi người lớn qua hoạt động chiều. +Ví dụ: Cô sẽ hướng dẫn các con trở thành những bé ngoan,các con có đồng ý không? - Khi gặp cô giáo, bố mẹ các con chào như thế nào? - Cô làm mẫu: Con chào cô ạ! Con chào bố ạ! Con chào mẹ ạ! (Khoanh tay trước ngực, đầu hơi cúi, miệng cười tươi, giọng nói phải to, rõ ràng) - Vậy khi gia đình mình có khách thì con có chào không? - Các con chào như thế nào? - Khi đi học về các con chào ai? Chào như thế nào? (Chào ông / bà/ bố/ mẹ/ anh/ chị. Cháu/con/em đi học về ạ! Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non * Thông qua hoạt động học. Giáo dục lễ giáo cần được lồng ghép, tích hợp vào các hoạt động như: Khám phá khoa học, kể chuyện, đọc thơ, hát múa, toán, Tiết dạy giúp trẻ hướng tới những cảm xúc, tình cảm từ đó hình thành cho trẻ những thói quen hành vi lễ phép. Ví dụ: *Qua giờ khám phá khoa học “Trò chuyện về không khí, khí hậu”. Tôi đàm thoại với trẻ: Không khí giúp ích cho con người như thế nào? Nếu không có bầu không khí con người và mọi vật có sống được không? Vì sao nguồn không khí ngày càng bị ô nhiễm nhiều? Biết được lợi ích của không khí giáo dục cháu biết bảo vệ cây xanh, không vứt rác xuống ao hồ sông suối, khuyên ngăn ba mẹ không đốt phá rừng bừa bãi. * Qua giờ phát triển thể chất: Giáo dục trẻ siêng năng tập thể dục, thực hiện thói quen xếp hàng ngay ngắn, biết chờ đến lượt khi lên luyện tập, không xô đẩy nhau khi luyện tập, biết tập thể dục giúp cơ thể khỏe mạnh. * Giờ hoạt động tạo hình: Tô người thân trong gia đình Ví dụ: Cô đàm thoại: – Gia đình con gồm có bao nhiêu người? – Gia đình con thuộc gia đình đông con hay ít con? – Mọi người trong gia đình phải sống như thế nào? Giáo dục trẻ biết cách xưng hô biết yêu thương kính trọng người lớn tuổi, biết nhường nhịn chăm sóc em nhỏ. * Giờ làm quen văn học: Giáo dục trẻ biết nói lời cảm ơn xin lỗi qua những tiết làm quen với văn học. Ví dụ: Cô kể cho trẻ nghe câu truyện “ Thỏ con không vâng lời” - Chúng mình có nhận xét gì về bạn thỏ con trong chuyện? - Bạn thỏ con đã ngoan chưa, đã vâng lời mẹ chưa? - Vì Không vâng lời mẹ điều gì đã sảy ra với bạn thỏ? - Vậy ai đã đưa thỏ con về nhà? - Khi được bác gấu đưa về đến nhà thỏ con đã nói gì với bác gấu? Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non - Vì sao bạn thỏ lại cảm ơn bác gấu? - Con đã cảm ơn ai bao giờ chưa? - Vì sao con lại phải cảm ơn? - Bạn thỏ khi bị lạc được được bác gấu đưa về nhà nên bạn đã cảm ơn bác gấu đấy các con ạ. Nhưng bạn thỏ cũng không quên và đã nhận lỗi với mẹ? - Các con có biết vì sao bạn thỏ lại nhận lỗi với mẹ không? - Bạn thỏ đã nhận lỗi với mẹ như thế nào? - Con đã xin lỗi ai bao giờ chưa? - Vì sao con phải xin lỗi? + Theo các con khi nào chúng mình phải nói lời xin lỗi + Và khi nào các con sẽ nói lời cảm ơn? *Giờ âm nhạc: Ví dụ: khi dạy trẻ bài hát “Bông hoa mừng cô” + Cô đàm thoại: – Đối với cô giáo con phải như thế nào? – Khi tặng hoa cho cô các con tặng bằng mấy tay? Từ đó giáo dục trẻ khi trao hoặc nhận quà từ người lớn phải bằng hai tay, khi nhận quà phải nói lời cảm ơn. * Học lễ giáo qua hoạt động lễ hội Như chúng ta đã biết truyền thống của người Việt thật thiêng liêng và cao quý như “tôn sư trọng đạo”, “uống nước nhớ nguồn”... Vì vậy thông qua các ngày lễ, hội: Ngày giỗ Tổ Hùng Vương, ngày 30/4, ngày quốc khánh 2/9, ngày 20/11, ngày quốc tế phụ nữ 8/3... thường tổ chức các hoạt động: Ví dụ: + Tổ chức các buổi văn nghệ, thi đọc thơ, hát + Tổ chức các hội thi tài năng: làm thiệp, hoa vào các dịp ngày hội ngày lễ của bà, mẹ, cô giáo để trẻ hiểu và tỏ lòng yêu quý bà, mẹ, cô giáo hơn. + Cho trẻ cùng tham gia các buổi lao động, vệ sinh để tỏ lòng biết ơn đối với những người có công cho tổ quốc. Từ ý nghĩa của những ngày lễ lớn đó giúp trẻ biết được truyền thống của dân tộc để giáo dục trẻ lòng tự hào dân tộc, biết kính trọng những người đã hy sinh cho lợi ích dân tộc, lợi ích trồng người. Nhằm hình thành cho trẻ lòng tự Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non hào, kính yêu đối với người lớn tuổi, thông qua đó khuyến khích trẻ học tập và phấn đấu thành con người có ích cho xã hội. Sau một thời gian thực hiện những thói quen về lễ giáo chất lượng lớp tôi tăng lên rõ rệt, trẻ biết chào hỏi, thưa trình, biết nói lới cảm ơn, xin lỗi, yêu mến cô giáo, đoàn kết với bạn bè, tôi thấy vui mừng tiếp tục áp dụng và đạt được kết quả cao trong giáo dục. 4.4. Khích lệ nêu gương Ở lứa tuổi này các cháu rất thích được khen, mặt dù trẻ không đạt kết quả như yêu cầu của cô, nhưng hình thức khen là để động viên khích lệ kịp thời.Ngày nào tôi cũng cho các cháu cắm cờ, ngoài tuyên dương về vấn đề học tập tôi còn chú trọng đến vấn đề lễ giáo, tôi cho trẻ tự nhận xét về bản thân mình, trong ngày đó có bạn nào có hành vi lời nói hay tôi nêu gương ra cho cả lớp vỗ tay tuyên dương bạn và tặng cho các bạn ấy một bông hoa nhỏ cuối tuần nếu bạn nào được nhiều bông hoa nhất bạn ấy sẽ là người tiêu biểu nhất, đáng khen nhất trong tuần. + Trong một ngày tôi thường đưa ra những tiêu chuẩn để trẻ thực hiện. + Cuối tuần bao giờ cũng có tiết mục kể chuyện về gương tốt, tuần nào cũng vậy tôi không bao giờ bỏ qua. Ví dụ: Chuyện “Tích Chu”, “ Thỏ con vâng lời mẹ”, “ Cây vú sữa”, “ Ai đáng khen nhiều hơn”cho trẻ nghe. Hoặc những câu chuyện do tôi sưu tầm, hay tự sáng tạo về vấn đề ăn uống có văn hoá, những giờ như vậy trẻ rất thích lắng nghe, nhằm kích thích trẻ học ngoan, muốn được cô tặng nhiều bông nhỏ, trẻ sẽ nỗ lực như ý muốn cố phấn đấu ngoan hơn, giỏi hơn đó là một thành công lớn trong việc vận dụng biện pháp nêu gương trong giáo dục lễ giáo. 4.5. Giáo dục lễ giáo qua ngôn ngữ kèm điệu bộ, hành vi và ứng xử. – Như chúng ta biết để dạy cháu một câu chào giao tiếp như: Cháu chào cô. Cháu chào bác xem ra thật đơn giản bởi câu chào ngắn gọn thì bất cứ trẻ 3-4 tuổi nào cũng có thể thực hiện được, nhưng cũng câu chào đó thể hiện thế nào cho có lễ phép. Nếu như cháu vừa chạy, vừa chào cô hoặc cháu chào cô với ngữ điệu cao giọng thì lời chào chỉ mang hình thức đối phó, rập khuôn mà không có tính giáo dục. Vậy để dạy cháu biết lễ phép với người lớn thông qua lời chào sao cho phù hợp không phải là chuyện dễ. Để giáo dục lễ giáo đạt hiệu quả thì việc chào hỏi phải thực hiện thường xuyên tạo ra một thói quen trong kỹ năng sống hằng ngày của trẻ. Là người giáo viên trực tiếp đứng lớp tôi thường xuyên làm Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non gương và vận dụng dạy trẻ thể hiện ngôn ngữ khi chào hỏi trong mọi lúc mọi nơi như: Ví dụ: Giờ đón trả trẻ tôi rất ân cần và chuẩn mực trong xưng hô. Lúc đầu trẻ mới đi học tôi phải thường xuyên nhắc nhở các cháu khi tới lớp phải biết khoanh tay chào cô, chào bố mẹ và các bạn... khi bố mẹ đón về nhà thì trẻ cũng biết khoanh tay chào ông bà và mọi người xung quanh. Ngày nào tôi cũng nhắc trẻ như vậy và tôi đã hình thành cho trẻ được thói quen biết chào hỏi và lễ phép đối với mọi người. Không chỉ khi tới lớp và ra về trẻ biết chào hỏi mọi người, mà mỗi khi có BGH tới thăm lớp hay các cô đến chơi với lớp mình thì trẻ cũng biết khoanh tay chào các cô. Giờ trả trẻ tôi đã trao đổi với phụ huynh những gì cần thiết để phụ huynh nắm được tình hình của con mình. Từ đó gia đình và cô giáo cùng có biện pháp giáo dục thích hợp với trẻ. – Trẻ đến lớp chào cô, khi chào chúng ta nên quan sát từng cử chỉ, thái độ của trẻ chúng ta nên hướng dẫn nhắc nhở trẻ từng thái độ như: vòng tay trước ngực, nhìn về phía cô, đầu hơi cúi, giọng nói nhẹ hơi hạ giọng về từ cuối câu như: Con chào cô ạ! rồi nhắc nhở trẻ chào tạm biệt bố mẹ để vào lớp học. 5. Kết quả thực hiện: Sau những biện pháp tôi nghiên cứu và thực hiện chất lượng giáo dục về lễ giáo tăng lên rõ rệt đó là điều làm tôi phấn khởi, yêu nghề, yêu trẻ càng nhiều. Giúp tôi có nghị lực trong công tác, lớp tôi đạt được kết quả như sau: Trước hết giáo viên nắm chắc được nội dung, phương pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ và nhận thức được tầm quan trọng của việc giáo dục lễ giáo cho trẻ mầm non. Trẻ ngoan hơn, lễ phép hơn, trẻ được hình thành những thói quen vệ sinh văn minh, biết chào hỏi khi có khách đến, biết trao nhận bằng hai tay, biết quan tâm giúp đỡ bạn bè, cô giáo, ba mẹ, không nói tục, đánh bạn, kính trọng cô giáo và người lớn. Các bậc phụ huynh đã nhận thức được tầm quan trọng của việc giáo dục lễ giáo cho trẻ và có những chuyển biến rõ rệt về lời ăn tiếng nói, về phong cách và quan tâm ngày càng nhiều đến con em mình. Phụ huynh ngày càng tin tưởng giáo viên, biết quan tâm chăm lo đến việc học tập và các hành vi ứng xử của con em mình khi ở lớp cũng như lúc ở nhà. Một số phụ hunh đã mạnh dạn trao đổi với giáo viên về nội dung và phương pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ. Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non Để minh chứng cho kết quả đạt được của trẻ rõ ràng hơn, dưới đây là : * Bảng thống kê so sánh số liệu trước và sau khi thực hiện đề tài. Trước khi áp Sau khi áp STT Tiêu chí đánh giá dụng dụng Trẻ Tỷ lệ Trẻ Tỷ lệ đạt % đạt % 1 Trẻ chào hỏi Cô khi đến lớp và 9/25 36 23/25 92 khi ra về. 2 Trẻ biết yêu thương, nhường nhịn 10/25 40 21/25 84 bạn trong lớp. 3 Trẻ biết cảm ơn, xin lỗi,nhận đồ 4/25 16 23/25 92 vật bằng 2 tay. 4 Trẻ biết giữ gìn vệ sinh không 11/25 44 21/25 84 vứt rác bừa bãi 5 Trẻ biết lấy và cất đồ dùng đúng 9/25 36 23/25 92 nơi quy định 6 Trẻ biết nói dạ,thưa khi nói 11/25 44 24/25 96 chuyện với người lớn. 7 Trẻ biết chào hỏi khi có khách 12/25 48 22/25 88 đến lớp,không nói tục chửi bậy. Đây là điều làm cho tôi thấy phấn khởi, yêu nghề, mến trẻ giúp cho tôi có nghị lực hơn trong công tác. PHẦN THỨ BA: KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ 1. Kết luận. Từ những biện pháp đã áp dụng tôi đã rút ra nhiều bài học bổ ích: Bản thân cô giáo phải luôn tìm tòi sáng tạo, sưu tầm tranh ảnh, thơ ca, hò vè để góc lễ giáo và thư viện của bé ngày càng phong phú hơn, tôi thay đổi theo từng chủ điểm để tạo sự mới lạ hấp dẫn trẻ. Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non Giáo viên phải nắm được đặc điểm tâm sinh lý của trẻ mẫu giáo. Quan tâm đến từng trẻ để hiểu được tính cách của từng trẻ, luôn tôn trọng để cuốn hút trẻ vào các hoạt động một cách tự nguyện. Các tiết học có lồng ghép nội dung giáo dục lễ giáo dưới hình thức hò vè, ca dao, câu đố vào bài học để giáo dục trẻ. Giáo viên năng động linh hoạt sáng tạo trong giảng dạy. Tìm hiểu tài liệu tự học tự nghiên cứu bằng nhiều hình thức. Biết khai thác tiềm năng tiềm ẩn trong trẻ và khơi gợi những tiềm năng đã phát triển. Phải thường xuyên thực hiện giờ nêu gương và kể chuyện hàng tuần hoặc tổ chức văn nghệ để động viên tinh thần trẻ. Cô giáo phải thật sự là tấm gương sáng để trẻ noi theo, luôn giàu tình yêu thương, luôn thận trọng trong mọi hành vi của mình, thân thiện yêu thương để tạo tâm lý thoả mái cho trẻ, thực hiện tốt mọi hành vi cũng như hoạt động giao tiếp, nhằm giúp trẻ từng bước hình thành nhân cách cho trẻ. Bên cạnh đó môi trường và cảnh quan sư phạm cũng góp phần hình thành cho trẻ những hành vi văn minh để dần dần hoàn thiện nhân cách tốt đẹp của truyền thống con người Việt Nam phù hợp với mọi chuẩn mực đạo đức xã hội một cách tự nguyện. 2.Khuyến nghị: *Đối với trường. - Nhà trường tạo điều kiện cơ sở vật chất bao gồm các trang thiết bị, đồ dùng, đồ chơi, không gian hoạt động cho việc tổ chức các hoạt động sinh hoạt hàng ngày của trẻ. Góp phần nâng cao điều kiện học tập, giúp trẻ phát triển toàn diện về mặt thể chất, trí tuệ, thẩm mỹ, kỹ năng xã hội, đạo đức. *Đối với lớp. Trong phạm vi lớp học tạo điều kiện cho lớp học tốt hơn như sau: - Phải chuẩn bị nhiều nội dung, hình ảnh về lễ giáo để trẻ tri giác hằng ngày. - Trang bị ở góc thư viện nhiều câu chuyện về lễ giáo cho lứa tuổi có hình ảnh minh hoạ. - Góc âm nhạc có những bài hát về lễ giáo phù hợp. - Các góc tuyên truyền của lớp có nhiều bài viết và hình ảnh cho phụ huynh tham khảo. - Đặt ra vài quy tắc đơn giản, rõ ràng về sự an toàn và tôn trọng lẫn nhau, nên để trẻ cùng xây dựng những quy tắc ấy. Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non Trên đây là một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ trong trường mầm non của tôi đã áp dụng thành công trên trẻ, rất mong được sự quan tâm hỗ trợ của Hội đồng khoa học các cấp để tôi hoàn thiện đề tài của mình. Tôi trân thành cảm ơn! Ba vì, ngày tháng năm 2020 Tôi xin cam đoan đây là SKKN của mình viết, không sao chép nội dung của người khác. Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non Hình ảnh trẻ lau dọn đồ chơi (Biện pháp 1) Hình ảnh trẻ giao tiếp khi chơi (Biện pháp 2) Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non Hình ảnh cô trò chuyện cùng trẻ (Biện pháp 2) Hình ảnh nêu gương cuối ngày (Biện pháp 4) Một số biện pháp giáo dục lễ giáo cho trẻ mẫu giáo 3 - 4 tuổi ở trường mầm non Hình ảnh trẻ khoanh tay lễ phép chào cô trước khi vào lớp (Biện pháp 5)
File đính kèm:
skkn_mot_so_bien_phap_giao_duc_le_giao_cho_tre_mau_giao_3_4.doc

