SKKN Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình cho trẻ 4 - 5 tuổi (GV: Nguyễn Thị Hợi - Trường MN Chu Minh - Năm học 2018-2019)
PHẦN THỨ I. ĐẶT VẤN ĐỀ.
1. Lý do chọn đề tài
Một nhà tâm lý giáo dục đã nói rằng: “ Phải giáo dục trẻ yêu quý cái đẹp ngay từ thủa còn thơ. Vì nó là cơ sở ban đầu cho việc hình thành nhân cách con người mới ”. Do đó hoạt động tạo hình là hoạt động quan trọng không thể thiếu trong trường mầm non.
Tuổi mầm non, đặc biệt là tuổi mẫu giáo là thời kì nhạy cảm với những “cái đẹp” xung quanh, có thể coi đây là thời kì phát cảm của những cảm xúc thẩm mĩ – những xúc cảm tích cực, dễ chịu được nảy sinh khi trẻ trực tiếp tiếp xúc với “cái đẹp”.Từ đó trẻ bắt đầu mong muốn thể hiện lại “cái đẹp”. Hoạt động tạo hình cho trẻ mầm non là một trong những hoạt động hấp dẫn nhất đối với trẻ mẫu giáo, tạo hình giúp trẻ tìm hiểu, khám phá và thể hiện lại một cách sinh động những gì mà chúng nhìn thấy trong thế giới xung quanh, làm cho trẻ rung động và gây cho chúng những rung động xúc cảm, tình cảm tích cực.Hoạt động tạo hình là một hoạt động có đầy đủ điều kiện để đảm bảo sự tác động về mọi mặt cho trẻ: thẩm mỹ, đạo đức, trí tuệ, thể lực và lao động. Hoạt động tạo hình phát triển ở trẻ khả năng quan sát, trí tưởng tưởng sáng tạo, khả năng phối hợp giữa mắt và tay, hoàn thiện một số kỹ năng cơ bản ( vẽ, nặn, xé, dán, cắt, tô màu…).
Chính vì sự quan trọng đó nên tôi luôn tìm tòi những biện pháp và phương pháp tốt nhất để giúp trẻ yêu thích, hứng thú tham gia và học tốt các hoạt động trong lĩnh vực này.
- Cơ sở lý luận
Chương trình giáo dục mầm non ban hành kèm theo thông tư số 17/2009/TT-BGDĐT ngày 25/7/2009 của Bộ trưởng Bộ Giáo Dục và Đào Tạo cũng đã nêu rõ: “ Mục tiêu giáo dục mầm non là giúp trẻ em phát triển tình cảm, thể chất, trí tuệ và thẩm mỹ. Hình thành những yếu tố đầu tiên về nhân cách, chuẩn bị cho trẻ em vào lớp 1, hình thành và phát triển ở trẻ em những chức năng tâm sinh lý, năng lực và phẩm chất mang tính nền tảng, những kỹ năng sống cần thiết phù hợp với lứa tuổi, khơi dậy và phát triển tối đa những khả năng tiềm ẩn, đặt nền tảng cho việc học ở các cấp tiếp theo và cho việc học tập suốt đời ”
Căn cứ kế hoạch chỉ đạo nhiệm vụ chủ yếu của nghành Giáo dục và Đào tạo: Nghị quyết số 29 – NQ/TW ngày 14/1/2013 của Ban Chấp Hành Trung ương Đảng. Nghị quyết số 44/NQ – CP ngày 9/6/2014 của chính phủ về đổi mới căn bản toàn diện giáo dục và đào tạo
1.2. Cơ sở thực tiễn
Nhưng trong thực tế điều mình mong muốn không phải lúc nào cũng thực
hiện được dễ dàng. Qua tìm hiểu đánh giá thực trạng các hoạt động ở trường tôi thấy một số tồn tại trên thực tế như sau:
Nhiều trẻ còn nhút nhát và kỹ năng hoạt động tạo hình của trẻ còn yếu, chưa tham gia tích cực, hoạt động tạo hình gò bó không tự nhiên. Khi tiếp xúc với những sản phẩm tạo hình trẻ chưa tư duy, chưa biết cách cảm nhận cái đẹp mà chỉ cảm nhận vẻ đẹp bằng màu sắc và cách nhìn trực quan, chưa chú ý đến đường nét, bố cục và ý nghĩa của hình ảnh.
Bên cạnh đó kỹ năng tạo hình cơ bản của trẻ còn hạn chế như: kỹ năng vẽ, cắt, xé, dán, sắp xếp,..Việc lựa chọn vật liệu để làm tranh, làm đồ dùng đồ chơi còn bị động dẫn đến trẻ chóng chán khi tham gia các hoạt đông tạo hình. Chính điều này cũng làm cho trẻ chưa mạnh dạn, tự tin, hứng thú khi tham gia vào các hoạt động tạo hình.
Một lý do nữa cũng một phần ảnh hưởng không nhỏ đến trẻ đó là việc trẻ em ngày nay được cưng chiều, mọi thứ đều sẵn có khi trẻ muốn trẻ ít nhiều cũng bị thụ động, thiếu đi sự tự lập sáng tạo của bản thân. Trẻ nghĩ mọi thứ đều rất dễ dàng để có được.
Đồng hành với sự thay đổi của đất nước thì nhu cầu của phụ huynh cũng đặt kỳ vọng vào thầy cô giáo ngày càng cao,
Trong thực tế việc tổ chức các hoạt động tạo hình theo phương pháp hiện hành cũng đã mang lại nhiều hiệu quả tới việc phát triển nhân cách cho trẻ. Xong phương pháp đó chưa thật sự đáp ứng và chưa phát huy hết khả năng sáng tạo, các phương pháp hoạt đông tạo hình lâu nay đang được sử dụng còn mang tính áp đặt, dập khuôn theo mẫu, sao chép chưa phát huy hết khả năng sáng tạo và sự linh hoạt của người giáo viên khi tổ chức hoạt động tạo hình. Vậy giáo viên phải làm gì, làm như thế nào để trẻ có thể vẽ, nặn, cắt, xé, dán, tô màu và tạo ra sản phẩm đẹp?
Là một giáo viên mầm non tôi rất trăn trở băn khoăn làm thế nào để cho hoạt động tạo hình của lớp đạt hiệu quả tốt, trẻ tham gia một cách mạnh dạn. tôi luôn muốn được mở rộng, trau dồi kiến thức của bản thân, đồng thời góp phần nhỏ bé của mình vào việc nâng cao chất lượng giáo dục trẻ, nhằm phát triển toàn diện cho trẻ. Từ đó tôi đã đi sâu nghiên cứu và tìm ra “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình cho trẻ 4 - 5 tuổi”
2.Mục đích nghiên cứu.
Nghiên cứu về “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình cho trẻ 4 - 5 tuổi” nhằm giúp cho trẻ phát triển toàn diện. Tìm ra giải pháp góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ.
3. Đối tượng nghiên cứu
- Thực hiện và áp dụng vào trẻ mẫu giáo 4 tuổi, Trường mầm non tôi công tác.
- Số trẻ nghiên cứu là 30 trẻ.
4. Nhiệm vụ nghiên cứu
4.1. Nghiên cứu cơ sở lý luận đề tài “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình cho trẻ 4 - 5 tuổi ” Trường mầm non Chu Minh
4.2. Nghiên cứu cơ sở thực trạng đề tài: “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình cho trẻ 4 - 5 tuổi ” Trường mầm non Chu Minh.
4.3. Đưa ra một số biện pháp để phát triển khả năng tạo hình : quan sát, cảm nhận, tái tạo lại cho trẻ mẫu giáo 4-5 tuổi trường mầm non tôi công tác.
4.4. Rút ra kết luận, đề xuất ý kiến.
5. Phương pháp nghiên cứu.
5.1.Nhóm thu thập xử lý thông tin lý thuyết
- Tìm tài liệu
- Phân tích tổng quát hoá cơ sở lý luận
- Phương pháp thực nghiệm ( khảo sát)
5.2. Nhóm thu thập xử lý thông tin thực tiễn
- Phương pháp quan sát
- Phương pháp điều tra
- Phương pháp đàm thoại
- Phương pháp tuyên truyền.
6. Phạm vi và kế hoạch nghiên cứu
Thời gian từ tháng 9/2018 đến tháng 5/2019
Tóm tắt nội dung tài liệu: SKKN Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình cho trẻ 4 - 5 tuổi (GV: Nguyễn Thị Hợi - Trường MN Chu Minh - Năm học 2018-2019)
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HÀ NỘI -------*------- ĐỀ TÀI SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình cho trẻ 4 - 5 tuổi” Lĩnh vực: Giáo dục mẫu giáo Cấp học: Mầm non Giáo viên: Nguyễn Thị Hợi Đơn vị công tác: Trường MN Chu Minh Năm học 2018- 2019 “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình trẻ 4 - 5 tuổi” Mục lục I Phần thứ nhất: Đặt vấn đề Trang 1 1. Lý do chọn đề tài Trang 1 1.1. Cơ sở lý luận Trang 1 1.2. Cơ sở thực tiễn Trang 2 2. Mục đích nghiên cứu Trang 3 3. Đối tượng nghiên cứu Trang 3 4. Đối tượng khảo sát, thực nghiệm Trang 3 5. Phương pháp nghiên cứu Trang 3 6. Phạm vi và kế hoạch nghiên cứu Trang 3 II Phần thứ hai: Những biện pháp đổi mới để giải quyết Trang 4 vấn đề 1. Cơ sở lý luận Trang 4 2. Khảo sát thực trạng Trang 4 2.1. Tình trạng thực tế khi chưa thực hiện Trang 4- 5 2.2. Số liệu điều tra Trang 5 - 6 3. Những biện pháp thực hiện Trang 6 4. Biện pháp thực hiện.( Biện pháp từng phần) Trang 6 4.1. Xây dựng môi trường lấy trẻ làm trung tâm Trang 6- 8 4.2. Hình thành cung cấp cho trẻ các kỹ năng tạo hình cơ Trang 8 - 13 bản, tạo cho trẻ yêu thích nghệ thuật 4.3. Linh hoạt, sáng tạo trong tổ chức hoạt động biểu Trang 13 - 15 dương, khen ngợi trẻ 4.4. Tích hợp các môn học khác Trang 15 - 17 4.5. Kết hợp với phụ huynh học sinh Trang 17 5. kết quả thực hiện Trang 17 - 18 III Phần thứ ba: Kết luận và khuyến nghị Trang 19 1. Kết luận Trang 19 2. Các đề xuất và khuyến nghị Trang 19 - 20 0/20 “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình trẻ 4 - 5 tuổi” PHẦN THỨ I. ĐẶT VẤN ĐỀ. 1. Lý do chọn đề tài Một nhà tâm lý giáo dục đã nói rằng: “ Phải giáo dục trẻ yêu quý cái đẹp ngay từ thủa còn thơ. Vì nó là cơ sở ban đầu cho việc hình thành nhân cách con người mới ”. Do đó hoạt động tạo hình là hoạt động quan trọng không thể thiếu trong trường mầm non. Tuổi mầm non, đặc biệt là tuổi mẫu giáo là thời kì nhạy cảm với những “cái đẹp” xung quanh, có thể coi đây là thời kì phát cảm của những cảm xúc thẩm mĩ – những xúc cảm tích cực, dễ chịu được nảy sinh khi trẻ trực tiếp tiếp xúc với “cái đẹp”.Từ đó trẻ bắt đầu mong muốn thể hiện lại “cái đẹp”. Hoạt động tạo hình cho trẻ mầm non là một trong những hoạt động hấp dẫn nhất đối với trẻ mẫu giáo, tạo hình giúp trẻ tìm hiểu, khám phá và thể hiện lại một cách sinh động những gì mà chúng nhìn thấy trong thế giới xung quanh, làm cho trẻ rung động và gây cho chúng những rung động xúc cảm, tình cảm tích cực.Hoạt động tạo hình là một hoạt động có đầy đủ điều kiện để đảm bảo sự tác động về mọi mặt cho trẻ: thẩm mỹ, đạo đức, trí tuệ, thể lực và lao động. Hoạt động tạo hình phát triển ở trẻ khả năng quan sát, trí tưởng tưởng sáng tạo, khả năng phối hợp giữa mắt và tay, hoàn thiện một số kỹ năng cơ bản ( vẽ, nặn, xé, dán, cắt, tô màu). Chính vì sự quan trọng đó nên tôi luôn tìm tòi những biện pháp và phương pháp tốt nhất để giúp trẻ yêu thích, hứng thú tham gia và học tốt các hoạt động trong lĩnh vực này. 1.1. Cơ sở lý luận Chương trình giáo dục mầm non ban hành kèm theo thông tư số 17/2009/TT-BGDĐT ngày 25/7/2009 của Bộ trưởng Bộ Giáo Dục và Đào Tạo cũng đã nêu rõ: “ Mục tiêu giáo dục mầm non là giúp trẻ em phát triển tình cảm, thể chất, trí tuệ và thẩm mỹ. Hình thành những yếu tố đầu tiên về nhân cách, chuẩn bị cho trẻ em vào lớp 1, hình thành và phát triển ở trẻ em những chức năng tâm sinh lý, năng lực và phẩm chất mang tính nền tảng, những kỹ năng sống cần thiết phù hợp với lứa tuổi, khơi dậy và phát triển tối đa những khả năng tiềm ẩn, đặt nền tảng cho việc học ở các cấp tiếp theo và cho việc học tập suốt đời ” Căn cứ kế hoạch chỉ đạo nhiệm vụ chủ yếu của nghành Giáo dục và Đào tạo: Nghị quyết số 29 – NQ/TW ngày 14/1/2013 của Ban Chấp Hành Trung ương Đảng. Nghị quyết số 44/NQ – CP ngày 9/6/2014 của chính phủ về đổi mới căn bản toàn diện giáo dục và đào tạo 1/20 “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình trẻ 4 - 5 tuổi” 1.2. Cơ sở thực tiễn Nhưng trong thực tế điều mình mong muốn không phải lúc nào cũng thực hiện được dễ dàng. Qua tìm hiểu đánh giá thực trạng các hoạt động ở trường tôi thấy một số tồn tại trên thực tế như sau: Nhiều trẻ còn nhút nhát và kỹ năng hoạt động tạo hình của trẻ còn yếu, chưa tham gia tích cực, hoạt động tạo hình gò bó không tự nhiên. Khi tiếp xúc với những sản phẩm tạo hình trẻ chưa tư duy, chưa biết cách cảm nhận cái đẹp mà chỉ cảm nhận vẻ đẹp bằng màu sắc và cách nhìn trực quan, chưa chú ý đến đường nét, bố cục và ý nghĩa của hình ảnh. Bên cạnh đó kỹ năng tạo hình cơ bản của trẻ còn hạn chế như: kỹ năng vẽ, cắt, xé, dán, sắp xếp,..Việc lựa chọn vật liệu để làm tranh, làm đồ dùng đồ chơi còn bị động dẫn đến trẻ chóng chán khi tham gia các hoạt đông tạo hình. Chính điều này cũng làm cho trẻ chưa mạnh dạn, tự tin, hứng thú khi tham gia vào các hoạt động tạo hình. Một lý do nữa cũng một phần ảnh hưởng không nhỏ đến trẻ đó là việc trẻ em ngày nay được cưng chiều, mọi thứ đều sẵn có khi trẻ muốn trẻ ít nhiều cũng bị thụ động, thiếu đi sự tự lập sáng tạo của bản thân. Trẻ nghĩ mọi thứ đều rất dễ dàng để có được. Đồng hành với sự thay đổi của đất nước thì nhu cầu của phụ huynh cũng đặt kỳ vọng vào thầy cô giáo ngày càng cao, Trong thực tế việc tổ chức các hoạt động tạo hình theo phương pháp hiện hành cũng đã mang lại nhiều hiệu quả tới việc phát triển nhân cách cho trẻ. Xong phương pháp đó chưa thật sự đáp ứng và chưa phát huy hết khả năng sáng tạo, các phương pháp hoạt đông tạo hình lâu nay đang được sử dụng còn mang tính áp đặt, dập khuôn theo mẫu, sao chép chưa phát huy hết khả năng sáng tạo và sự linh hoạt của người giáo viên khi tổ chức hoạt động tạo hình. Vậy giáo viên phải làm gì, làm như thế nào để trẻ có thể vẽ, nặn, cắt, xé, dán, tô màu và tạo ra sản phẩm đẹp? Là một giáo viên mầm non tôi rất trăn trở băn khoăn làm thế nào để cho hoạt động tạo hình của lớp đạt hiệu quả tốt, trẻ tham gia một cách mạnh dạn. tôi luôn muốn được mở rộng, trau dồi kiến thức của bản thân, đồng thời góp phần nhỏ bé của mình vào việc nâng cao chất lượng giáo dục trẻ, nhằm phát triển toàn diện cho trẻ. Từ đó tôi đã đi sâu nghiên cứu và tìm ra “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình cho trẻ 4 - 5 tuổi” 2.Mục đích nghiên cứu. 2/20 “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình trẻ 4 - 5 tuổi” Nghiên cứu về “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình cho trẻ 4 - 5 tuổi” nhằm giúp cho trẻ phát triển toàn diện. Tìm ra giải pháp góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ. 3. Đối tượng nghiên cứu - Thực hiện và áp dụng vào trẻ mẫu giáo 4 tuổi, Trường mầm non tôi công tác. - Số trẻ nghiên cứu là 30 trẻ. 4. Nhiệm vụ nghiên cứu 4.1. Nghiên cứu cơ sở lý luận đề tài “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình cho trẻ 4 - 5 tuổi ” Trường mầm non Chu Minh 4.2. Nghiên cứu cơ sở thực trạng đề tài: “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình cho trẻ 4 - 5 tuổi ” Trường mầm non Chu Minh. 4.3. Đưa ra một số biện pháp để phát triển khả năng tạo hình : quan sát, cảm nhận, tái tạo lại cho trẻ mẫu giáo 4-5 tuổi trường mầm non tôi công tác. 4.4. Rút ra kết luận, đề xuất ý kiến. 5. Phương pháp nghiên cứu. 5.1.Nhóm thu thập xử lý thông tin lý thuyết - Tìm tài liệu - Phân tích tổng quát hoá cơ sở lý luận - Phương pháp thực nghiệm ( khảo sát) 5.2. Nhóm thu thập xử lý thông tin thực tiễn - Phương pháp quan sát - Phương pháp điều tra - Phương pháp đàm thoại - Phương pháp tuyên truyền. 6. Phạm vi và kế hoạch nghiên cứu Thời gian từ tháng 9/2018 đến tháng 5/2019 3/20 “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình trẻ 4 - 5 tuổi” PHẦN THỨ II: NHỮNG BIỆN PHÁP ĐỔI MỚI 1. Cơ sở lý luận Con người sinh ra không phải ai cũng đã có sẵn trong mình những năng khiếu thẫm mĩ, cũng không ai cũng có những tài năng bên mình, mà phải đòi hỏi thông qua giáo dục và hoạt động thì từ đó những tài năng và khả năng đó mới được bộc lộ và phát triển. Nhất là đối với trẻ nhỏ, việc học của trẻ không phải đơn thuần là đưa trẻ vào một khuôn phép chặt chẽ, mà học của trẻ ở đây thông qua chơi, "trẻ chơi mà học, học mà chơi". Như chúng ta đã biết, ngay từ nhỏ trẻ đã có phản xạ với cái đẹp bằng những biểu hiện như: hướng mắt về ánh sáng, thích ngắm những vật có màu sắc loè loẹt nổi bật, trẻ bắt đầu có ý thích ngắm nhìn các bức tranh, những hình thù ngộ nghĩnh và đa dạng, tuy nhiên chúng chưa thể nhận biết, phát hiện ra cái đẹp của những tác phẩm ấy. Điều đó có thể nói rằng, trẻ luôn có những xúc cảm rất đặc biệt với những sự vật hình tượng xung quanh, nó mang lại cảm xúc và ấn tượng mạnh đối với trẻ thôi thúc trẻ muốn khám phá và muốn sáng tạo ra cái đẹp. Tuy nhiên đối với trẻ nhỏ, sự kiên trì và khả năng chú ý của chúng chưa được tốt nên cũng dễ dẫn đến sự nhàm chán và không hào hứng với công việc được giao trong một thời gian ngắn, và chính người lớn chúng ta cũng không thể nào ép buộc trẻ hoàn thành nhiệm vụ được, xuất phát từ những đặc điểm đó để hướng dẫn trẻ đi vào một hoạt động tạo hình, tôi không yêu cầu trẻ thực hiện ngay. Vì như thế sẽ làm cho một giờ hoạt động khô khan và không đạt ở trẻ sự hứng thú tích cực, mà đặc biệt với sự áp dụng chương trình giáo dục mầm non lấy trẻ làm trung tâm nó đòi hỏi một giờ hoạt động phải nhẹ nhàng và chủ động trên trẻ nhiều hơn trong đó người giáo viên chỉ là người định hướng cho trẻ. Thông qua hoạt động “ tạo hình” còn đem đến cho trẻ ấn tượng về cái đẹp và những cảm xúc chân thật, những phẩm chất tốt đẹp của nhân cách con người. 2.Thực trạng. * Khảo sát thực tế . - Đối với trẻ: 30 cháu, lớp mẫu giáo 4 tuổi, Trường mầm non tôi công tác. - Đối với giáo viên: 10 giáo viên dạy khối 4 tuổi Trường mầm non tôi công tác . - Về cơ sở vật chất: 5 lớp mẫu giáo 4 tuổi Trường mầm non tôi công tác. 2.1. Tình trạng thực tế khi chưa thực hiện: a. Thuận lợi: - Bản thân là giáo viên có trình độ chuẩn về chuyên môn, nhiệt tình yêu nghề mến trẻ. Có khả năng bám sát sự thay đổi tâm lý trẻ, tạo được môi trường hoạt động ở lớp phong phú. 4/20 “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình trẻ 4 - 5 tuổi” - Được sự quan tâm tạo điều kiện của ban giám hiệu nhà trường, cơ sở vật chất đầy đủ. Nhà trường thường xuyên mở chuyên đề, dự giờ thăm lớp, bồi dưỡng cho giáo viên về chuyên môn. - Đa số trẻ có nề nếp, trẻ ngoan, nghe lời cô giáo. - Một số phụ huynh quan tâm đến việc học của con em mình. - Được sự tin yêu và ủng hộ của phụ huynh học sinh. b. Khó khăn: - Về phía trẻ : + Một số trẻ rất nhút nhát không chịu tham gia hoạt động cùng các bạn và một số cháu chưa có kỹ năng tạo hình. Đồng thời cũng còn nhiều trẻ sinh cuối năm nên khả năng tạo hình của trẻ còn yếu, các cháu này chưa có kỹ năng dẫn đến nhanh nhàm chán và nói chuyện, đùa nghịch trong giờ học. + Bên cạnh đó có một số trẻ tăng động không những không tập trung chú ý mà còn phá rối những trẻ xung quanh. + Số trẻ trong lớp không đồng đều về chất lượng. - Về phía giáo viên: + Một số giáo viển chưa áp dụng tốt quan điểm giáo dục lấy trẻ làm trung tâm: Giáo viên còn dạy trẻ trên hình thức một chiều, ít lắng nghe tìm hiểu ý tưởng của trẻ, còn ngại khi tổ chức các hoạt động cho trẻ được trải nghiệm, được tham gia cùng cô thực hiện ý tưởng chung. - Về phía phụ huynh: + Mặc dù quan tâm đến con nhưng đa số phụ huynh còn mải mê công việc xem nhẹ bậc học mầm non, giành ít thời gian cho con. 2.2. Số liệu điều tra. Tôi điều tra và đánh giá 30 trẻ lớp tôi theo các tiêu chí và kết quả như sau: Đầu năm(tháng 9) Tổng số Nội dung Đạt Chưa đạt cháu Số lượng Tỉ lệ Số lượng Tỉ lệ Hứng thú tham gia 12 trẻ 40% 18 trẻ 60% hoạt động tạo hình Có kỹ năng thực hiện 30 trẻ 8 trẻ 26,6% 22 trẻ 73,4% hoạt động tạo hình Có ý thức giữ gìn sản 10 trẻ 30,1% 20trẻ 69,9% phẩm xung quanh 5/20 “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình trẻ 4 - 5 tuổi” Từ những thuận lợi, khó khăn trên cơ sở thực tế của trường mầm non tôi công tác, tôi mạnh dạn đưa ra một số biện pháp sau. 3. Những biện pháp thực hiện. 3.1. Xây dựng môi trường lấy trẻ làm trung tâm 3.2. Hình thành, cung cấp cho trẻ các kỹ năng tạo hình cơ bản, tạo cho trẻ yêu thích nghệ thuật 3.3. Linh hoạt, sáng tạo trong tổ chức hoạt động biểu dương, khen gợi trẻ. 3.4.Tích hợp với các môn học khác 3.5. Kết hợp với phụ huynh học sinh 4. Biện pháp thực hiện (biện pháp từng phần). 4.1 . Xây dựng môi trường lấy trẻ làm trung tâm Để giúp trẻ có húng thú với hoạt động tạo hình việc đầu tiên giáo viên cần làm là xây dựng môi trường hấp dẫn, lôi cuốn, thu hút được trẻ tham gia. Trang trí lớp học là một yếu tố quan trọng, khi bước vào lớp một lớp học sạch, đẹp thoáng mát, trang trí đẹp mắt sẽ thu hút sự hứng thú học của trẻ, phát huy được trí tưởng tượng sáng tạo cho trẻ. Chính vì vậy tôi luôn luôn cố gắng tạo ra nhiều đồ dùng đồ chơi hấp dẫn trang trí xung quanh lớp để gây hứng thú thẩm mỹ cho trẻ. Nếu trẻ không có môi trường quan sát thì trẻ sẽ không nhận ra được đặc điểm, hình dạng, cấu trúc, màu sắc của đối tượng và sự khác nhau giữa các đối tượng hay các bộ phận trên một đối tượng ở độ lớn nhỏ, cao thấp.và vị trí các bộ phận trên đối tượng đó. Đặc biệt với trẻ mầm non quan sát không chỉ bằng mắt mà trẻ cần được tri giác bằng nhiều giác quan khác nhau như: Nhìn, sờ, ngửi, nếm, nghe,..để nhận biết được đặc điểm của đối tượng. Điều đó có nghĩa là giáo viên phải tạo điều kiện để trẻ thường xuyên tiếp xúc với môi trường xung quanh, tạo cho trẻ có thể khám phá đối tượng, tận dụng các thời điểm hợp lý trong ngày để trẻ tiếp xúc với các đối tượng nghệ thuật. Vậy nên tôi đã tiến hành xây dựng môi trường lớp học gần gũi, thân thiện, khuyến khích trẻ thể hiện cảm xúc và sáng tạo và đồng thời tôi sử dụng các nguyên vật liệu đa dạng và sẵn có ở địa phương để thu hút trẻ tham gia vào hoạt động tạo hình. Trẻ thấy để tạo ra sản phẩm đẹp như cô không hề khó, chỉ cần dùng những vật liệu đơn giản, dễ tìm rồi trẻ có nhu cầu muốn làm như cô. Ngoài ra tạo môi trường nghệ thật xung quanh trẻ như: Bày đồ chơi đẹp, sắp xếp các nguyên vật liệu đồ dùng hợp lý, đẹp mắt,.. Tạo cho trẻ cảm giác thích thú và mong muốn được tái tạo, trang trí môi trường nghệ thuật để gây cảm xúc, gây ấn tượng cho trẻ về nghệ thuật tạo hình. Đặt và xắp xếp các vật 6/20 “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình trẻ 4 - 5 tuổi” liệu sao cho trẻ có thể thấy rõ và lấy được dễ dàng để thực hiện hoạt động tạo hình vào bất cứ lúc nào trẻ thích và có thể trưng bày các sản phẩm của mình. Đặc biệt là tôi đã rất chú trọng đến góc “ Họa sĩ tý hon” ở đó tôi trưng bày đầy đủ các dụng cụ tạo hình và các nguyên vật liệu có sẵn: giấy màu, bút sáp, tranh ảnh, họa báo cũ, lịch cũ, màu nước để trẻ có thể tạo ra các tác phẩm của mình. Ngoài ra tôi còn trưng bày sản phẩm đẹp của trẻ, các bức tranh tôi vẽ hoàn chỉnh được cắt ra thành nhiều mảnh cho trẻ ghép lại với nhau. Cứ như vậy môn tạo hình của trẻ được diễn ra một cách dần dần từ từ có hiệu quả. Ví dụ: Tôi sử dụng các hộp giấy rồi bọc trang trí làm các hộp đựng đồ dùng, nguyên vật liệu tạo hình,.. Tôi xếp bên dưới cho trẻ dễ dàng lấy khi muốn sử dụng.Tôi chọn các nguyên vật liệu dễ kiếm gần gũi và đảm bảo an toàn cho trẻ: Bìa cactong, giấy vụn, vỏ ốc hến, len, hạt bưởi, hạt na, rơm, lá cây, giấy vụn ống chỉđể tạo ra nhiều sản phẩm ngộ nghĩnh khác nhau. Các hộp và giỏ tôi có dán tên đồ dùng cho trẻ làm quen với chữ cái và thuận tiện khi cô sử dụng. Ảnh sản phẩm tạo hình và các nguyên vật liệu Lớp đẹp trẻ đã rất thích thú nhưng nếu trẻ được tạo ra cái đẹp thì còn gì hứng thú hơn. Mỗi khi trang trí các chủ đề sự kiện tôi luôn dò hỏi ý tưởng của trẻ và gợi ý cho trẻ những ý tưởng mới để cùng nhau trang trí lớp.Dù kỹ năng của trẻ chưa đủ độ khéo léo nhưng các kỹ năng đơn giản ( cắt, gấp, tô màu, vẽ thêm các chi tiết đơn giản,) thì trẻ có thể làm được. Tôi phân công nhiệm vụ theo nhóm và cô cùng trẻ hoàn thành nhiệm vụ. Ví dụ: Ở sự kiện “ngày lễ giáng sinh” tôi cùng trẻ làm các đồ dùng cho ngày lễ và cho trẻ nói về ý tưởng trang trí các đồ dùng ấy vào đâu, chỗ nào, và cô trò cùng nhau trang trí đầy đủ các đối tượng có trong ngày lễ giáng sinh: 7/20 “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình trẻ 4 - 5 tuổi” Cây thông, hộp quà, bông tuyết, ông già noel cưỡi chú tuần lộc trở quà đi tặng các cháu . Một nhóm làm hình ảnh những bông tuyết treo lơ lửng ở ngoài cửa lớp. một nhóm trang trí cây thông dưới gốc cây là bông trắng xóa ( Giả tuyết) và những hộp quà thất xinh sắn, Cô và 1 số bạn sẽ trang trí trên mảng tường cao cao: hình ảnh ông già Noel cưỡi xe tuần lộc trở đầy thùng quà,. Bên trong lớp, các góc được trang trí các đồ dùng theo sự kiện. Sau khi tạo ra sản phẩm tôi thấy trẻ vô cùng vui vẻ và tỏ rõ niềm tự hào của mình với bố mẹ, các bạn,.. và chắc rằng trẻ sẽ có thêm ý tưởng sáng tạo và ham muốn được tạo ra cái đẹp, tôi thấy kỹ năng của trẻ cũng tiến bộ rõ rệt. 4.2. Hình thành, cung cấp cho trẻ các kỹ năng tạo hình cơ bản, tạo cho trẻ yêu thích nghệ thuật Để trẻ mạnh dạn, hứng thú tham gia vào các hoạt tạo hình thì việc hình thành, cung cấp cho trẻ kỹ năng cơ bản để trẻ có hành trang, mạnh dạn, tự tin tham gia vào các hoạt động tạo hình là cần thiết. Sau khi khảo sát đầu vào tôi thấy các kỹ năng tạo hình của trẻ còn chưa cao, chưa đồng đều nên tôi đã kết hợp cùng với đồng nghiệp trong lớp hình thành, cung cấp cho trẻ các kỹ năng thông qua nhiều hoạt động khác nhau: + Tận dụng ngay những giờ đón trả trẻ tôi cho trẻ làm quen các bức tranh mẫu của cô, các sản phẩm đẹp của các anh chị lớp lớn để cùng trò chuyện với trẻ về các đường nét, bố cục, màu sắc, khuyến khích trẻ tập đánh giá sản phẩm và cùng trò chuyện với trẻ về cách vẽ, cách chọn màu sắc, cách sắp xếp bố cục với những sản phẩm nặn, xé, dántôi cũng trò chuyện các bước tiến hành đế tạo thành sản phẩm. + Những giờ hoạt động góc, hoạt động chiều tôi thường cho trẻ chia nhóm để rèn các kỹ năng chuẩn bị cho hoạt động ngày hôm sau đạt kết quả. Để thực hiện được điều này tôi đã thay đổi nhiều hình thức khác nhau để cung cấp kiến thức và rèn kỹ năng cho trẻ. + Với những loại tiết vẽ theo đề tài, theo ý thích tôi tận dụng những giờ hoạt động ngoài trời để củng cố kỹ năng cho những trẻ yếu, làm giàu vốn kiến thức cho những trẻ khá trước khi thực hiện các hoạt động học. Tôi chia trẻ theo nhóm cho trẻ khá hướng dẫn trẻ yếu. Tôi cho trẻ quan sát, tìm hiểu những loại sản phẩm khác nhau, cùng nhau khám phá cách thực hiện. Tôi cung cấp cho trẻ các mẫu mở rộng khác nhau để phong phú cho sản phẩm của trẻ. Luyện tập kỹ năng cho trẻ để trong giờ hoạt động trẻ tự tin thể hiện ý tưởng của mình. Ví dụ mục tiêu 71: Cảm nhận và thể hiện cảm xúc trước vẻ đẹp của thiên nhiên, cuộc sống và các tác phẩm nghệ thuật, thích thú, ngắm nhìn, chỉ, sờ 8/20 “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình trẻ 4 - 5 tuổi” và sử dụng các từ gợi cảm nói lên cảm xúc của mình (về màu sắc, hình dáng) của các tác phẩm tạo hình. Tôi cho trẻ thực hiện vào bài “ Vẽ những bông hoa”. Trước giờ hoạt động tôi tạo điều kiện cho trẻ quan sát hoa, cảm nhận vẻ đẹp tự nhiên của các loại hoa khác nhau: Quan sát vườn hoa trong trường ( Vào các buổi hoạt động ngoài trời), quan sát các loại hoa trên màn hình, nghe cảm nhận qua bài hát, cung cấp một số kỹ năng vẽ, tô màu ( Trong các buổi hoạt động góc và hoạt động chiều) Từ những việc làm trên trẻ đã có được một số kiến thức cơ bản về đối tượng ( hoa) , trẻ có kỹ năng tạo hình cơ bản nên khi thực hiện trẻ có thể tạo ra những sản phẩm đẹp. + Ví dụ: Trong giờ hoạt động ngoài trời, sau khi cho trẻ quan sát vườn hoa thì cho trẻ ra sân trường vẽ lại những loài hoa mà trẻ thích. Trẻ đi thăm quan vườn hoa 9/20 “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình trẻ 4 - 5 tuổi” Trẻ vẽ hoa bằng phấn trên sân trường Từ đó kỹ năng tạo hình của trẻ dần tiến bộ và có nhiều sáng tạo khi tạo ra sản phẩm. vào giờ HĐH tạo hình thì trẻ có thể dễ dàng thể hiện và tạo ra sản phẩm đẹp và có nhiều sáng tạo hơn. Để trẻ mạnh dạn và hứng thú khi tham gia hoạt động tạo hình, ở góc văn học tôi cũng đã cho trẻ cùng cô vẽ tranh và tô màu các sản phẩm ở góc đó. VD: Tôi hỏi trẻ, các con có muốn cùng cô làm các câu truyện tranh, bài thơ để treo ở góc văn học không, khi nào các con thích đọc lại thì có thể về góc văn học đọc thơ, kể chuyện cho các bạn nghe? Rồi tôi và trẻ cùng bàn bạc thảo luận về bài thơ hay câu truyện định làm( Có thể vẽ tranh truyện, làm rối que,..) Cô gợi ý, hướng dẫn trẻ từng bước tạo cho trẻ thấy vui vẻ, thoải mái, hoạt động vừa sức làm cho trẻ mạnh dạn, tự tin khi tham gia vào các hoạt động. Trẻ khá thì làm những thao tác khó hơn, với những trẻ chưa có kỹ năng tôi khuyến khích trẻ ngồi tô màu rồi sau đó cùng trẻ dán sản phẩm lênvới cách làm như vậy tôi nhận thấy tất cả các trẻ đều đã góp sức chung, trẻ cảm thấy yêu thích hoạt động, không bị tự ti vì mình không biết làm. 10/20 “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình trẻ 4 - 5 tuổi” Cô và trẻ cùng nhau làm truyện tranh trang trí góc văn học Với những trẻ nhút nhát, khả năng tập trung chưa cao tôi phải dành thời gian nhiều hơn hướng dẫn trẻ từng bước nhỏ, có hình thức khen kịp thời để khuyến khích trẻ mạnh dạn hơn. Tôi cũng tranh thủ những giờ hoạt động vui chơi, những giờ hoạt động chiều gần gũi giúp trẻ cảm nhận các sản phẩm đẹp để khuyến khích trẻ yêu thích nghệ thuật tạo hình. Ngoài ra tôi còn kết hợp cùng phụ huynh hướng dẫn khích lệ trẻ để trẻ tích cực tham gia vào các hoạt động. Không những thay đổi về hình thức tổ chức, tôi còn thay đổi cả phương pháp rèn kỹ năng cho trẻ. Có những kỹ năng thì tôi gẫn gũi hướng dẫn trẻ theo nhóm, tập thể lớp nhưng cũng có những kỹ năng thì tôi có thể hưỡng dẫn tỉ mỉ cho một số trẻ yếu để trẻ tự tin làm ra sản phẩm, còn trẻ khá tôi cho trẻ tự tạo sản phẩm theo cách của trẻ và nói về ý tưởng của mình, cô khen ngợi động viên và mở rộng ý tưởng cho sản phẩm của trẻ thêm phong phú. Khi quan sát thấy trẻ hướng dẫn và trao đổi với nhau về cách làm đồ chơi, cách vẽ, cách giúp đỡ nhau cùng tạo nên sản phẩm tôi mới thấy hiệu quả của hình thức này Ví dụ mục tiêu 73: Một số kĩ năng trong hoạt động tạo hình - Phối hợp các nguyên vật liệu tạo hình để tạo ra sản phẩm. - Vẽ phối hợp các nét thẳng, xiên, ngang, cong tròn tạo thành bức tranh có màu sắc và bố cục. - Xé, cắt theo đường thẳng, đường cong... và dán thành sản phẩm có màu sắc, bố cục. - Làm lõm, dỗ bẹt, bẻ loe, vuốt nhọn, uốn cong đất nặn để nặn thành sản phẩm có nhiều chi tiết. - Phối hợp các kĩ năng xếp hình để tạo thành các sản phẩm có kiểu dáng, màu sắc khác nhau. 11/20 “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình trẻ 4 - 5 tuổi” - Nhận xét các sản phẩm tạo hình về màu sắc, đường nét, hình dáng. Ví dụ: Trong giờ hoạt động góc: góc tạo hình cho trẻ vẽ, xé dán, nặn. Góc Kỹ năng tôi cho trẻ cắt theo đường vẽ sẵn. Góc xây dựng trẻ dùng các đồ chơi lắp ghép tạo thành sản phẩm để sắp xếp theo thiết kế của mình. Tôi cho trẻ thực hiện theo nhóm và cùng nhau hoàn thành nhiệm vụ vì ở lứa tuổi này trẻ rất thích được các bạn chơi với mình, muốn vui chơi theo nhóm, rất muốn thể hiện vai trò của mình trong nhóm. Nắm được yếu tố tâm lý này nên tôi đã giao nhiệm vụ cho trẻ khá trong nhóm giúp đỡ, hướng dẫn và làm cùng bạn sao cho được sản phẩm đẹp. Qua hoạt động này tôi cảm thấy trẻ lớp tôi gắn kết nhau hơn, biết cùng bảo nhau, tự giác hướng dẫn nhau cách thực hiện yêu cầu của cô. Trẻ cũng mạnh dạn gần gũi nhau hướng dẫn, rồi cùng nhau làm, cùng nhau thực hiện yêu cầu của cô. Nhóm trẻ đang hướng dẫn nhau và cùng nhau làm hoa bằng giấy và đang hăng say cùng nhau làm tranh (vườn hoa bằng đất nặn) Cùng với việc rèn nề nếp, thói quen, kỹ năng, tôi muốn tạo cho trẻ yêu trường lớp thông qua cảm giác yêu thích vẻ đẹp môi trường, trường lớp thân yêu của mình. Tranh thủ những giờ hoạt động ngoài trời tôi tạo điều kiện cho trẻ quan sát cảm nhận vẻ đẹp trường học thân yêu của mình, những hình ảnh ngộ nghĩnh được trang trí ở các bảng biểu, những chậu hoa trang trí, những vẻ đẹp tự nhiên. Ở lớp học tôi cũng xây dựng các góc có hình ảnh gần gũi, có màu sắc nổi bật, cho trẻ hiểu đước ý nghĩa của những hình ảnh được trang trí trong lớp học. Cho trẻ cảm nhận vẻ đẹp khi có những hình ảnh được trang trí, nhận xét đường nét, màu sắc, bố cục của hình ảnh. 12/20 “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình trẻ 4 - 5 tuổi” Cho trẻ cảm nhận sự thay đổi hàng ngày của lớp: từ sự sắp xếp đồ dùng đồ chơi, sự bài trí lớp học, rồi đến cả các hình ảnh trang trí Khi bức tranh có sự góp sức của trẻ được treo lên để trang trí, tôi nhận thấy niềm vui sướng của trẻ, trẻ quan sát, cùng nhau nhận xét và ý thức hơn, mong muốn được góp sức cùng cô làm tranh trang trí. Sau khi trẻ được cùng cô tạo nên những sản phẩm trang trí lớp thì tôi cảm thấy nhu cầu, hứng thú của trẻ mong muốn được tham gia vào hoạt động tạo hình được tăng lên rõ rệt. 4.3. Linh hoạt, sáng tạo trong tổ chức hoạt động biểu dương, khen gợi trẻ. Việc học của trẻ không phải đơn thuần là đưa trẻ vào khuôn khép chặc chẽ, mà học của trẻ ở đây thông qua chơi “ Trẻ chơi mà học, học mà chơi ”. Đối với trẻ nhỏ, sự kiên trì và khả năng chú ý của chúng chưa được tốt nên cũng dẫn đến sự nhàm chán. Như vậy sẽ làm cho hoạt động tạo hình trở nên gò bó, không tự nhiên không đạt được sự hứng thú tích cực cho trẻ.Muốn giúp trẻ hứng thú tham gia vào hoạt động thì hãy để trẻ tự thể hiện, cô là người hướng dẫn động viên, khuyến khích, khen ngợi trẻ kịp thời. Trẻ cần được động viên để thể hiện ý muốn, tình cảm cảm xúc và những hiểu biết của trẻ về đối tượng trẻ muốn được lựa chọn. Mong muốn của trẻ cần được trẻ tự thể hiện với những phương tiện tạo hình khác nhau. Sự thể hiện mang tính cá nhân bởi vì trẻ luôn tiếp cần theo đặc tính riêng của mình Ví dụ: Sau một giờ thăm quan vườn hoa trong trường thì vào giờ hoạt động góc, một nhóm trẻ chọn góc họa sĩ tý hon, có trẻ vẽ một vườn hoa nhiều màu sắc, có trẻ nặn những bông hoa rất đẹp, có trẻ lại vẽ 1 khóm hoa,Mỗi trẻ dùng 1 cách khác nhau để phản ánh lại cái có ý nghĩa với cá nhân trẻ. Để thực hiện một giờ hoạt động tạo hình tôi thường mở đầu bằng 1 câu chuyện, hoặc 1 câu đố, một trò chơi dân gian phù hợp với nhận thức của trẻ. VD: Đề tài “Xé dán thuyền trên biển”: Tôi tạo tình huống kể một câu chuyện về một bạn nhỏ vì nhà nghèo nên chưa một lần được đi biển và bạn nhỏ đã tưởng tượng về biển để vẽ những bức tranh về biển. Sau đó cô cho trẻ xem tranh và video thuyền trên biển sau khi trẻ quan sát xong tôi cho trẻ đưa ra ý tưởng của buổi hoạt động ( Ví dụ: các con có muốn kể với bạn về cảnh biển mà chúng mình biết không?) mỗi nhóm sẽ đưa ra một ý tưởng, tôi là người tổng kết ý tưởng và khích lệ trẻ. Mỗi trẻ tự lựa chọn bằng cách khác nhau để thực hiện cái có ý nghĩa với bản thân mình 13/20 “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình trẻ 4 - 5 tuổi” Để trẻ khắc sâu những hình ảnh mà mình đã tái tạo, giáo viên đóng vai trò khích lệ, tăng cường các câu hỏi gợi ý giúp trẻ củng cố và áp dụng những kinh nghiệm đã lĩnh hội trong các hoạt động khác nhau, động viên trẻ suy nghĩ, thăm dò, tìm cách giải quyết vấn đề trẻ đang băn khoăn, chưa giải quyết được. Hãy để trẻ tự miêu tả những gì trẻ biết và có thể đặt các câu hỏi khơi gợi và mở rộng vốn kiến thức của trẻ về đối tượng. Sau đó hỏi để củng cố kỹ năng tạo hình của trẻ Ví dụ: Hãy cho cô biết vì sao, Vì sao con lại biết, Nếu như vậy thì sao? Con có suy nghĩ gì? Còn để làm gì? Còn cách nào khác?.... Cùng với các câu hỏi gợi mở là những lời động viên khích lệ, hành động lời nói tạo cho trẻ thấy là trẻ được đánh giá quan tâm qua việc làm của trẻ Ví dụ: “Bức tranh của bạn A rất đẹp”. Những chiếc thuyền nối đuôi nhau đi trên mặt biến xanh gợn sóng và dưới bầu trời đầy nắng, cô rất thích! Sản phẩm vẽ thuyền trên biển của trẻ Tôi luôn xác định ở các giờ hoạt động khác cũng như giờ hoạt động tạo hình là lấy trẻ làm trung tâm nên ở giờ hoạt động tạo hình đề tài làm mẫu tôi gợi ý cho trẻ trao đổi sau đó mới hướng dẫn trẻ làm theo mẫu. Từ thực tế cho thấy nếu để mẫu từ đầu đến cuối hoạt động thì trẻ sẽ luôn nhìn lên mẫu mà không sáng tạo. điều đó sẽ làm tê liệt những cảm xúc thẩm mĩ đã có trước đó của trẻ , làm giảm tính tích cực hoạt động trí tuệ của trẻ vậy nên tôi đã tăng cường đa dạng hóa các mẫu, luôn coi trọng quan điểm của trẻ. Làm cho trẻ phát triển khả năng so sánh, phân tích, suy nghĩ về nhiệm vụ. Động viên kích thích trẻ tự sáng tạo trong hoạt động tạo hình. Khi đưa ra ý kiến của mình, là giáo viên tôi không bao giờ chê bai trẻ mà luôn biểu dương khen thưởng kịp thời. Với trẻ mầm non thì việc biểu dương khen thưởng kịp thời có hiệu quả rất cao trong việc khích lệ tinh thần của trẻ. 14/20 “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình trẻ 4 - 5 tuổi” Ngay từ đầu năm học góc tuyên truyền của lớp tôi đã có hình thức vừa tuyền truyền với phụ huynh vừa khuyến khích trẻ. Hàng tuần tôi cho trẻ luyện tập thi đua nhau nhận xét tìm ra những sản phẩm đẹp, những bài đẹp được các bạn lựa chọn sẽ được treo vào khung tranh, còn lại sẽ treo vào góc sản phẩm của trẻ để trẻ có ý thức cố gắng. Sản phẩm của trẻ được treo ở góc tuyên truyền ngoài hiên để phụ huynh có thể xem tranh của các con ( Có ký hiệu, tên trẻ và ngày hoạt động ) Mỗi khi trẻ thấy bài của mìnhđược treo trong khung tranh, được bố mẹ khen là trẻ thấy rất tự hào và có những cố gắng cho hoạt động lần sau. Những trẻ chưa được lựa chọn cũng có vẻ hơi buồn một chút, trẻ cùng hứa với mẹ lần sau con sẽ cố gắng hơn để bố mẹ thưởng. Bố mẹ thấy con mình chưa vẽ đẹp bằng bạn thì cũng có ý thức cho con tập luyện ở nhà. Mỗi tuần tôi thường cố gắng tổ chức cho trẻ thi đua vẽ tranh một lần để luyện kỹ năng cho trẻ và cũng là để phụ huynh biết được sự tiến bộ của con mình sau mỗi tuần học. 4.4. Tích hợp các môn học khác Để cho một tiết học không bị nhàm chán thì bất kỳ môn học nào cũng phải có sự tích hợp và lồng ghép các môn học khác. Tích hợp là phương pháp đòi hỏi ở giáo viên sự linh hoạt và khéo léo khi vận dụng, quá trình vận dụng tích hợp cần lựa chọn nội dung phù hợp, logic, tránh quá trình hoạt động trở nên rời rạc, chắp vá. Trong tiết học tôi có thể tích hợp lồng ghép bài hát, bài thơ, câu đố để tiết học được nhẹ nhàng và tiết học tạo hình dù lồng ghép đến đâu thì cũng phải theo trình tự nhất định của môn học tạo hình. Ví dụ: Đối với tiết học “ Vẽ vườn cây ăn quả” (tiết đề tài) tôi chuẩn bị một số loại cây ăn quả ( đồ chơi) và chuẩn bị 2- 4 tranh về các loại cây ăn quả khác nhau cho trẻ quan sát. 15/20 “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình trẻ 4 - 5 tuổi” + Khi vào bài tôi cho trẻ hát bài “ Quả”. Sau đó tôi trò truyện với trẻ về nội dung bài hát. + Cho trẻ quan sát các bức tranh mà trẻ vừa được mô tả qua đồ chơi trong lớp + Giới thiệu và đàm thoại với trẻ về các bức tranh gợi ý. Đồ dùng và tranh gợi ý vẽ cây ăn quả cho trẻ quan sát Ví dụ: Đề tài “ Làm thiệp mừng ngày nhà giáo Việt Nam” tôi tích hợp môn toán và phát triển ngôn ngữ miêu tả cho trẻ. + Sắp đến ngày Nhà Giáo Việt Nam các con có muốn làm thiếp để tặng các cô không? Muốn có những tấm thiếp đẹp thì các con phải chuẩn bị những gì và làm thế nào? Sau khi trẻ làm xong tôi cho trẻ trong nhóm đếm xem tổ mình làm được bao nhiêu tấm thiếp? Cho trẻ nói tấm thiệp đó được trang trí như thế nào? Ngược lại trong các giờ hoạt động khác tôi cũng có thể tích hợp hoạt động tạo hình cho trẻ ôn luyện,củng cố kỹ năng tạo hình như: Trong giờ LQTPVH sau khi học xong bài thơ, câu truyện tôi cho trẻ vẽ lại nhân vật mà trẻ yêu thích. + Ví dụ: Sau khi học xong bài thơ “ Ong và bướm” cho trẻ vẽ lại con vật mà trẻ thích. + Ví dụ: sau khi nghe câu truyện “ Giọt nước tý xíu” trẻ vẽ giọt nước, đám mây, và ông mặt trời, mưa,. Với loại tiết làm quen với toán: Sau khi học số cho trẻ tô màu số in rỗng, vừa củng cố chữ số vừa rèn luyên cơ tay và sự khéo léo cho trẻ. + Ví dụ: sau khi học xong bài toán tách gộp trong phạm vi 5 trẻ phải nhận biết được các chữ số từ 1 đến 5 và cô chuẩn bị các số in rỗng cho trẻ tô màu. Sau hoạt động khám phá thì trẻ càng có nhiều cơ hội để ôn lại kỹ năng tạo hình của mình: Vẽ, tô màu các đối tượng mà trẻ vừa được khám phá và các đối tượng khác mà trẻ có thể mở rộng sau bài học: 16/20 “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình trẻ 4 - 5 tuổi” + Ví dụ: khám phá về các PTGT đường bộ, trẻ có thể vẽ, tô màu, vẽ thêm các bộ phận còn thiếu,. Cho các bức tranh mà cô yêu cầu,... Từ đó kỹ năng tạo hình của trẻ dần tiến bộ và có nhiều sáng tạo khi tạo ra sản phẩm. 4.5. Phối hợp với phụ huynh Được thấy con mình tự tin vui vẻ mỗi khi đến trường là điều mà phụ huynh và giáo viên ai cũng mong muốn. Tuy nhiên để làm tốt được công việc này cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa gia đình và nhà trường. Ngay từ buổi họp phụ huynh đầu năm học tôi đã trao đổi với phụ huynh về mong muốn của mình và những việc làm tưởng chừng như đơn giản nhưng không được xem nhẹ vì nó có hiệu quả rất lớn trong việc hình thành và xây dựng ý thức ban đầu cho trẻ. Để trẻ yêu thích lớp học, thích đến trường lớp, có ý thức giữ gìn lớp học của mình thì ngay cả ở lớp hay ở những nơi vui chơi trẻ cũng phải có được ý thức đó. Trẻ biết yêu cái đẹp, có ý thức giữ gìn môi trường ở mọi lúc, mọi nơi. Ở nhà trẻ biết thu gọn đồ chơi của mình sau khi chơi, không bày bừa bãi ra nhà. Trẻ biết cảm nhận những hình ảnh đẹp nơi công cộng không tự ý sử dụng khi chưa có sự cho phép và hướng dẫn của người lớn. Ở lứa tuổi này ý thức tự lập, tự chủ trong công việc của mình cũng cần được hình thành ở trẻ, Trẻ dễ nhớ, chóng quên, với những trẻ chưa tập chung chú ý còn ngại tham gia hoạt động tôi cũng trao đổi với phụ huynh nhờ phụ huynh rèn trẻ thêm ở nhà. Một điều tuy nhỏ nhưng cũng là một vấn đề lớn đối với việc hình thành ý thức con trẻ, đó là việc phụ huynh quan tâm giúp đỡ trẻ tìm kiếm vật liệu chuẩn bị cho các hoạt động của lớp. Hoạt động này giúp cho trẻ có ý thức quan tâm đến các hoạt động của mình ở lớp và tạo cho trẻ háo hức mỗi khi chuẩn bị cho các hoạt động mới. 5. Kết quả thực hiện 5.1. Kết quả đạt được - Sau thời gian một năm hoạt động tạo hình của lớp có nhiều tiến bộ rõ ràng, kỹ năng cũng như sản phẩm của trẻ đẹp và phong phú hơn. - Trẻ thích đi học, vui vẻ hồn nhiên khi đến lớp, yêu mến lớp học của mình, có ý thức giữ gìn môi trường lớp học. - Trẻ rất hứng thú khi tham gia các hoạt động tạo hình, có một số kỹ năng hoạt động tạo hình. - Trẻ luôn mong muốn được tham gia các hoạt động trang trí lớp, tích cực tham gia tìm hiểu, xây dựng môi trường lớp học. 17/20 “Một số biện pháp nâng cao chất lượng hoạt động tạo hình trẻ 4 - 5 tuổi” - Trẻ có ý thức ghi nhớ lời cô dặn, luôn tự hào với bố mẹ để giới thiệu các sản phẩm của lớp mình. Phụ huynh cảm nhận được sự tiến bộ hàng ngày của con đến lớp. - Giáo viên chủ động, tạo nhiều cơ hội cho trẻ được thể hiện sự sáng tạo trong hoạt động. - Giúp giáo viên có thể lồng ghép, đan cài các hoạt động nhằm cung cấp những kinh nghiệm mang tính tích hợp cần cho cuộc sống của trẻ. - Giúp giáo viên và trẻ giao tiếp cởi mở, giáo viên có thể hòa mình vào thế giới của trẻ. - Giúp trẻ không gò bó trong các hoạt động học tập, vui chơi, nhưng lại đạt được kết quả cao trong việc truyền thụ kiến thức và kỹ năng hoạt động của trẻ. 5.2. Kết quả số liệu cụ thể: * Số liệu điều tra trước khi thực hiện và sau khi thực hiện đề tài: Bảng tổng hợp kết quả Đầu năm (tháng 9) Cuối năm (tháng 4) Tổng số cháu: Đạt Chưa đạt Đạt Chưa đạt 30 Số Số Số Số Tỉ Tỉ lệ Tỉ lệ Tỉ lệ lượn lượng lượng lượng lệ g Hứng thú tham gia HĐ tạo 12 trẻ 40% 18 trẻ 60% 30 trẻ 100% 0 trẻ 0% hình Có kỹ năng 6,6 thực hiện các 8 trẻ 26,6% 22 trẻ 73,4% 27 trẻ 93,4% 3 trẻ % HĐ tạo hình Có ý thức giừ 0 gìn sản phẩm 10 trẻ 30,1% 20trẻ 69,9% 30 trẻ 100% 0 trẻ % xung quanh So sánh số liệu theo từng tiêu chí, tôi thấy kết quả thật đáng mừng, số trẻ có ý thức, hành vi lễ giáo tăng lên rõ rệt. - Hứng thú tham gia HĐ tạo hình: Tăng 60 % - Có kỹ năng thực hiện các HĐ tạo hình: Tăng 66,8 % - Có ý thức giừ gìn sản phẩm xung quanh: Tăng 69,9 % 18/20
File đính kèm:
skkn_mot_so_bien_phap_nang_cao_chat_luong_hoat_dong_tao_hinh.docx

