SKKN Một số giải pháp giúp trẻ 5-6 tuổi nâng cao chất lượng hoạt động làm quen với Toán số lượng số đếm ở trường mầm non (GV: Trần Thị Nhung - Trường MN Ba Trại A - Năm học 2024-2025)
- Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Lĩnh vực giáo dục mẫu giáo - Ngày sáng kiến được áp dụng lần đầu: 9/2024.
- Mô tả bản chất của sáng kiến:
Sáng kiến được đưa ra dựa vào tình trạng thực tế của chính trẻ của lớp mẫu giáo 5TA1:
Năm học 2024- 2025 tôi được nhà trường phân công dạy lớp 5 tuổi A1.Tôi thấy khả năng nhận thức của trẻ không đồng đều, nhiều trẻ trong lớp còn rụt rè, nhút nhát, chưa mạnh dạn trong giao tiếp. Với đặc điểm tình hình như vậy khi thực hiện đề tài này tôi thấy có một số thuận lợi và khó khăn sau:
* Thuận lợi:
Giáo viên có trình độ trên chuẩn, có kiến thức chuyên môn vững vàng, nghiệp vụ sư phạm tốt, yêu nghề mến trẻ, trình độ tin học tốt, thuận lợi cho việc thiết kế các tiết dạy phong phú.
Được sự quan tâm, giúp đỡ của Ban giám hiệu nhà trường luôn tạo điều kiện về cơ sở vật chất tương đối đầy đủ phục vụ cho tiết dạy.
* Khó khăn:
Khả năng nhận thức của trẻ không đồng đều, một số phụ huynh chưa quan tâm đến các con. Nên việc cung cấp kiến thức cho trẻ về biểu tượng toán đòi hỏi giáo viên phải có phương pháp giáo dục trẻ theo các mức độ nhận thức của trẻ.
Đa số phụ huynh đều làm nghề nông và nhiều phụ huynh lo cho kinh tế gia đình, ít quan tâm chăm lo, trò chuyện để hiểu đặc điểm nhận thức cũng như cũng như dạy trẻ nhận biết số lượng, số đếm cho trẻ ..
- Các điều kiện cần thiết để áp dụng sáng kiến:
+ Nghiên cứu, tìm hiểu, sưu tầm tiết dạy về biểu tượng số lượng, số đếm cho trẻ.
+ Xây dựng môi trường lấy trẻ làm trung tâm tạo cơ hội cho trẻ học số lượng, số đếm
+ Dạy trẻ nhận biết số đếm, số lượng qua các hoạt động tại nhà.
+ Kết hợp với phụ huynh để hoạt động dạy trẻ đạt kết quả cao nhất - Đánh giá lợi ích thu được hoặc dự kiến có thể thu được do áp dụng sáng kiến theo ý kiến của tác giả:
Sau khi áp dụng sáng kiến “Một số giải pháp giúp trẻ 5-6 tuổi nâng cao chất lượng hoạt động làm quen với toán số lượng, số đếm ở trường mầm non”tôi thấy:
* Đối với giáo viên:
- Giáo viên phải thực sự yêu nghề, mến trẻ, kiên trì, có năng lực sư phạm, nắm chắc chuyên môn. Nắm chắc phương pháp, kỹ năng dạy trẻ làm quen với toán, đặc biệt là dạy trẻ nhận biết số lượng, số đếm.
- Có sự sáng tạo trong mỗi hoạt động, luôn đổi mới phương pháp, hình thức dạy trẻ.
- Làm tốt công tác tuyên truyền với phụ huynh về việc chăm sóc, giáo dục trẻ
- Tạo cho trẻ môi trường học mà chơi, chơi mà học. Cô cần xây dựng phương pháp giáo dục cụ thể cho những trẻ nhận thức kém, nhút nhát. Cô bao quát động viên, giúp đỡ trẻ kịp thời. Tạo điều kiện tốt để trẻ phát triển khả năng tư duy, khả năng phán đoán, suy luận và giải quyết vấn đề.
* Đối với học sinh:
- Trẻ đã nhận thức tương đối đồng đều nhờ việc thiết kế các nội dung, phương pháp phù hợp với mức độ nhận thức của các cá nhân trẻ
* Đối với phụ huynh:
- Phụ huynh đã hiểu được tầm quan trọng cũng như quan tâm hơn tới việc chăm sóc giáo dục trẻ.
- Phụ huynh đã phối hợp với cô giáo để giúp trẻ nhận biết số lượng, số đếm.
* Hiệu quả về khoa học: Sáng kiến đã đưa ra được nhiều giải pháp mới có tác dụng nâng cao chất lượng tổ chức hoạt động giúp trẻ làm quen với toán số lượng và số đếm đạt hiệu quả. Giáo viên tự tin hơn, tiết dạy trở nên sinh động hơn.
* Hiệu quả về kinh tế: Từ khi áp dụng các giải pháp sáng kiến đã tiết kiệm được nhiều kinh phí mua sắm các trang thiết bị dạy học, kinh phí làm đồ dùng, đồ chơi ít, chủ yếu giáo viên sử dụng các nguyên vật liệu phế thải.
* Hiệu quả về xã hội:
Phụ huynh quan tâm đến hoạt động của con tại trường và yên tâm tin tưởng các cô khi gửi con vào lớp. Phấn khởi khi thấy con mình mạnh dạn, tự tin hơn trong trong giao tiếp, năng động, sáng tạo hơn trong công việc. Tạo ra cho xã hội nguồn nhân lực có chất lượng cao. Thế giới phát triển tốt đẹp hơn. Tôi xin cam đoan mọi thông tin nêu trong đơn là trung thực, đúng sự thật và hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật.
Tóm tắt nội dung tài liệu: SKKN Một số giải pháp giúp trẻ 5-6 tuổi nâng cao chất lượng hoạt động làm quen với Toán số lượng số đếm ở trường mầm non (GV: Trần Thị Nhung - Trường MN Ba Trại A - Năm học 2024-2025)
UBND HUYỆN BA VÌ TRƯỜNG MẦM NON BA TRẠI A SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM TÊN ĐỀ TÀI: “MỘT SỐ GIẢI PHÁP GIÚP TRẺ 5 – 6 TUỔI NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG HOẠT ĐỘNG LÀM QUEN VỚI TOÁN SỐ LƯỢNG SỐ ĐẾM Ở TRƯỜNG MẦM NON” Lĩnh vực : Giáo dục mẫu giáo Tên tác giả : Trần Thị Nhung Chức vụ : Giáo viên Đơn vị công tác: Trường Mầm Non Ba Trại A Năm học 2024-2025 CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc ĐƠN YÊU CẦU CÔNG NHẬN SÁNG KIẾN Kính gửi: Hội đồng khoa học ngành giáo dục huyện Ba Vì Nơi công Trình độ Ngày tháng Chức Họ và tên tác chuyên Tên sáng kiến năm sinh danh môn Giáo “Một số giải pháp giúp Trường viên trẻ 5-6 tuổi nâng cao Trần Thị Mầm 06/7/1974 Đại học chất lượng hoạt động Nhung non Ba LQVT số lượng, số đếm Trại A ở trường mầm non” - Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Lĩnh vực giáo dục mẫu giáo - Ngày sáng kiến được áp dụng lần đầu: 9/2024. - Mô tả bản chất của sáng kiến: Sáng kiến được đưa ra dựa vào tình trạng thực tế của chính trẻ của lớp mẫu giáo 5TA1: Năm học 2024- 2025 tôi được nhà trường phân công dạy lớp 5 tuổi A1.Tôi thấy khả năng nhận thức của trẻ không đồng đều, nhiều trẻ trong lớp còn rụt rè, nhút nhát, chưa mạnh dạn trong giao tiếp. Với đặc điểm tình hình như vậy khi thực hiện đề tài này tôi thấy có một số thuận lợi và khó khăn sau: * Thuận lợi: Giáo viên có trình độ trên chuẩn, có kiến thức chuyên môn vững vàng, nghiệp vụ sư phạm tốt, yêu nghề mến trẻ, trình độ tin học tốt, thuận lợi cho việc thiết kế các tiết dạy phong phú. Được sự quan tâm, giúp đỡ của Ban giám hiệu nhà trường luôn tạo điều kiện về cơ sở vật chất tương đối đầy đủ phục vụ cho tiết dạy. * Khó khăn: Khả năng nhận thức của trẻ không đồng đều, một số phụ huynh chưa quan tâm đến các con. Nên việc cung cấp kiến thức cho trẻ về biểu tượng toán đòi hỏi giáo viên phải có phương pháp giáo dục trẻ theo các mức độ nhận thức của trẻ. Đa số phụ huynh đều làm nghề nông và nhiều phụ huynh lo cho kinh tế gia đình, ít quan tâm chăm lo, trò chuyện để hiểu đặc điểm nhận thức cũng như cũng như dạy trẻ nhận biết số lượng, số đếm cho trẻ .. - Các điều kiện cần thiết để áp dụng sáng kiến: + Nghiên cứu, tìm hiểu, sưu tầm tiết dạy về biểu tượng số lượng, số đếm cho trẻ. + Xây dựng môi trường lấy trẻ làm trung tâm tạo cơ hội cho trẻ học số lượng, số đếm + Dạy trẻ nhận biết số đếm, số lượng qua các hoạt động tại nhà. + Kết hợp với phụ huynh để hoạt động dạy trẻ đạt kết quả cao nhất - Đánh giá lợi ích thu được hoặc dự kiến có thể thu được do áp dụng sáng kiến theo ý kiến của tác giả: Sau khi áp dụng sáng kiến “Một số giải pháp giúp trẻ 5-6 tuổi nâng cao chất lượng hoạt động làm quen với toán số lượng, số đếm ở trường mầm non”tôi thấy: * Đối với giáo viên: - Giáo viên phải thực sự yêu nghề, mến trẻ, kiên trì, có năng lực sư phạm, nắm chắc chuyên môn. Nắm chắc phương pháp, kỹ năng dạy trẻ làm quen với toán, đặc biệt là dạy trẻ nhận biết số lượng, số đếm. - Có sự sáng tạo trong mỗi hoạt động, luôn đổi mới phương pháp, hình thức dạy trẻ. - Làm tốt công tác tuyên truyền với phụ huynh về việc chăm sóc, giáo dục trẻ - Tạo cho trẻ môi trường học mà chơi, chơi mà học. Cô cần xây dựng phương pháp giáo dục cụ thể cho những trẻ nhận thức kém, nhút nhát. Cô bao quát động viên, giúp đỡ trẻ kịp thời. Tạo điều kiện tốt để trẻ phát triển khả năng tư duy, khả năng phán đoán, suy luận và giải quyết vấn đề. * Đối với học sinh: - Trẻ đã nhận thức tương đối đồng đều nhờ việc thiết kế các nội dung, phương pháp phù hợp với mức độ nhận thức của các cá nhân trẻ * Đối với phụ huynh: - Phụ huynh đã hiểu được tầm quan trọng cũng như quan tâm hơn tới việc chăm sóc giáo dục trẻ. - Phụ huynh đã phối hợp với cô giáo để giúp trẻ nhận biết số lượng, số đếm. * Hiệu quả về khoa học: Sáng kiến đã đưa ra được nhiều giải pháp mới có tác dụng nâng cao chất lượng tổ chức hoạt động giúp trẻ làm quen với toán số lượng và số đếm đạt hiệu quả. Giáo viên tự tin hơn, tiết dạy trở nên sinh động hơn. * Hiệu quả về kinh tế: Từ khi áp dụng các giải pháp sáng kiến đã tiết kiệm được nhiều kinh phí mua sắm các trang thiết bị dạy học, kinh phí làm đồ dùng, đồ chơi ít, chủ yếu giáo viên sử dụng các nguyên vật liệu phế thải. * Hiệu quả về xã hội: Phụ huynh quan tâm đến hoạt động của con tại trường và yên tâm tin tưởng các cô khi gửi con vào lớp. Phấn khởi khi thấy con mình mạnh dạn, tự tin hơn trong trong giao tiếp, năng động, sáng tạo hơn trong công việc. Tạo ra cho xã hội nguồn nhân lực có chất lượng cao. Thế giới phát triển tốt đẹp hơn. Tôi xin cam đoan mọi thông tin nêu trong đơn là trung thực, đúng sự thật và hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật. Ba Trại, ngày 20 tháng 3 năm 2025 Người nộp đơn (Ký và ghi rõ họ tên) Trần Thị Nhung TRƯỜNG MN BA TRẠI A CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM HỘI ĐỒNG SÁNG KIẾN Độc lập - Tự do - Hạnh phúc TRƯỜNG MN BA TRẠI A --------------- ---------------- Ba Vì, ngày 24 tháng 3 năm 2025 PHIẾU NHẬN XÉT, ĐÁNH GIÁ - Tên sáng kiến: Một số giải pháp giúp trẻ 5-6 tuổi nâng cao chất lượng hoạt động làm quen với toán số lượng, số đếm ở trường mầm non - Tác giả sáng kiến: TRẦN THỊ NHUNG - Họ tên người đánh giá: TRẦN THỊ HỢI - Cơ quan công tác: Trường MN Ba Trại A Nhận xét 1. Nội dung 1: Sáng kiến có tính mới, sáng tạo, tiên tiến: (Nhận xét về tính mới và nêu rõ tính mới, sự khác biệt của giải pháp mới so với giải pháp cũ; nêu cách thức thực hiện, các bước thực hiện của giải pháp mới một cách cụ thể, rõ ràng cũng như các điều kiện cần thiết để áp dụng giải pháp): 45 điểm. 1.1. Sáng kiến có tính mới, phù hợp với thực tiễn của cơ quan, đơn vị và đối tượng nghiên cứu áp dụng: 20 điểm Sáng kiến có nhiều tính sáng tạo, mới mẻ phù hợp với trường, gần gũi với học sinh, dễ thực hiện. Điểm đánh giá: 17 điểm 1.2. Sáng kiến nêu rõ sự khác biệt của giải pháp mới so với giải pháp cũ (như có số liệu khảo sát, đánh giá trước khi thực hiện giải pháp): 5 điểm Sáng kiến đưa ra các giải pháp rõ ràng, dễ thực hiện, có đối chứng, so sánh khoa học, hợp lí... Điểm đánh giá: 4 điểm 1.3. Sáng kiến nêu rõ cách làm, giải pháp mới, phân tích thể hiện sự sáng tạo, hiệu quả (nêu rõ kết quả, hiệu quả khi áp dụng cách làm, giải pháp mới): 20 điểm Trình bày sáng kiến khoa học, lôgic. Các biện pháp đưa ra có tính sáng tạo, mới mẻ, có hiệu quả khi áp dụng thực tế vào lớp, trường. địa phương, huyện... Điểm đánh giá: 17 điểm 2. Nội dung 2: Sáng kiến có khả năng áp dụng (Nhận xét mức độ thực hiện và khả năng triển khai, áp dụng cho các đơn vị, cá nhân cùng ngành, lĩnh vực hoặc rộng rãi cho nhiều ngành, địa phương trong thực tế đạt hiệu quả): 30 điểm. 2.1. Sáng kiến có nêu nội dung so sánh số liệu, kết quả giữa trước (khi chưa áp dụng nội dung sáng kiến) và sau khi áp dụng thực hiện cách làm, giải pháp mới: 10 điểm. Số liệu so sánh đố chiếu trước, sau khi thực hiện đề tài chính xác, hợp lí không mang tính thành tích. Điểm đánh giá: 8 điểm 2.2. Sáng kiến có nêu được nội dung khả năng áp dụng cho các đơn vị, cá nhân cùng lĩnh vực; có thể áp dụng rộng rãi ở nhiều đơn vị. 20 điểm. Nội dung sáng kiến có khả năng áp dụng trong lớp, trường, nhiều đơn vị khác. Vì nội dung thực tế; không sáo rỗng; gần gũi với học sinh. Học sinh có thể tự thực hiện được hoặc thêm sự gợi mở; dẫn dắt của thầy, cô. Điểm đánh giá: 17 điểm 3. Nội dung 3: Sáng kiến mang lại hiệu quả, lợi ích thu được hoặc dự kiến có thể thu được do áp dụng sáng kiến (Nhận xét sáng kiến đó đã được số đông thừa nhận và đã mang lại hiệu quả cụ thể cho cơ quan, tổ chức như: Nâng cao hiệu quả hoạt động hành chính - sự nghiệp, hiệu quả kinh tế hoặc lợi ích xã hội, nâng cao năng suất chất lượng và hiệu quả công tác): 20 điểm Sáng kiến đã được công nhận rộng rãi và mang lại kết quả rõ rệt cho cơ quan. Nó không chỉ nâng cao hiệu quả công tác, cải thiện năng suất và chất lượng công việc, mà còn đem lại lợi ích kinh tế và xã hội, đồng thời cải tiến quy trình làm việc. Điểm đánh giá: 17 điểm 4. Nội dung 4: Về hình thức (Nhận xét cách trình bày khoa học, đầy đủ, bố cục logic): 5 điểm. Sáng kiến được trình bày khoa học, đầy đủ và có bố cục hợp lý, với các nội dung rõ ràng và dễ hiểu, giúp người đọc dễ dàng tiếp cận và nắm bắt các giải pháp đã được đề xuất. Điểm đánh giá: 5 điểm Tổng số điểm sáng kiến: 85 điểm Kết quả đánh giá (SKKN đánh giá Đạt phải đạt 70 điểm trở lên) - Đạt ☑ - Không đạt ☐ Người đánh giá (Họ, tên và chữ ký) Trần Thị Hợi MỤC LỤC PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ. .................................................................................... 1 1. Tính cấp thiết phải tiến hành sáng kiến. ............................................................ 1 2. Mục tiêu của đề tài. ....................................................................................... 2 3.Thời gian, đối tượng, phạm vi nghiên cứu. ............................................... 2 PHẦN II: NỘI DUNG CỦA SÁNG KIẾN. ....................................................... 2 1. Hiện trạng vấn đề: ............................................................................................. 2 b. Khảo sát thực trạng. .......................................................................................... 4 2. Giải pháp thực hiện sáng kiến để giải quyết vấn đề.......................................... 5 2.1. Giải pháp 1: Tích cực tham gia bồi dưỡng hoạt động làm quen với toán..... 5 2.2. Giải pháp 2: Xây dựng môi trường lấy trẻ làm trung tâm tạo cơ hội cho trẻ học đếm số lượng, nhận biết số lượng. ................................................................. 6 2.3. Giải pháp 3: Dạy trẻ nhận biết số đếm, số lượng ở mọi lúc, mọi nơi qua các hoạt động khác. ...................................................................................................... 8 2.4. Giải pháp 4: Hướng dẫn trẻ thực hiện một số bài tập toán ứng dụng phương pháp lấy trẻ làm trung tâm và hướng tiếp cận Reggio Emilia. ........................... 13 2.5. Giải pháp 5: Kết hợp với phụ huynh để dạy trẻ đạt kết quả cao nhất: ....... 14 3. Kết quả sau khi áp dụng giải pháp sáng kiến tại đơn vị. ................................. 15 4. Hiệu quả của sáng kiến: .................................................................................. 16 4.1. Hiệu quả về khoa học: .................................................................................. 16 4.2. Hiệu quả về kinh tế: ..................................................................................... 16 4.3. Hiệu quả về xã hội:....................................................................................... 16 5. Tính khả thi. .................................................................................................... 16 6. Thời gian thực hiện đề tài, sáng kiến. ............................................................. 16 7. Kinh phí thực hiện đề tài, sáng kiến. ............................................................... 16 PHẦN III: KIẾN NGHỊ VÀ ĐỀ XUẤT ......................................................... 17 1.Kiến nghị .......................................................................................................... 17 2. Đề xuất. ........................................................................................................... 17 CÁC MINH CHỨNG PHẦN I: ĐẶT VẤN ĐỀ. Tên đề tài: “Một số giải pháp giúp trẻ 5- 6 tuổi nâng cao chất lượng hoạt động làm quen với toán số lượng và số đếm ở trường mầm non” 1. Tính cấp thiết phải tiến hành sáng kiến. 1.1. Cơ sở lý luận: Như chúng ta đã biết để đạt được biểu tượng toán sơ đẳng cho trẻ thì chúng ta phải biết xây dựng cho trẻ một hệ thống các khái niệm về kiến thức toán học cơ bản, ban đầu từ dễ đến khó, từ đơn giản đến phức tạp, từ trực quan đến trừu tượng Đồng thời phải chỉ ra mối quan hệ tương ứng kiến thức nhằm giúp trẻ hiểu và có khả năng vận dụng kiến thức của trẻ phải được diễn ra thông qua các hoạt động chơi hoặc các hoạt động mang tính chất vui chơi, để góp phần toàn diện đối với trẻ thơ. Trong các hoạt động tại trường mầm non thì hoạt động làm quen với toán là một trong những hoạt động quan trọng của chương trình học mầm non. Việc hình thành các biểu tượng toán từ nhỏ giúp các bé làm quen với thế giới xung quanh, giải quyết được một số khó khăn trong cuộc sống hằng ngày. Đồng thời giúp trẻ diễn đạt dễ dàng hơn với phát triển ngôn ngữ cho trẻ. Học toán giúp các bé phát triển trí tuệ, tư duy, hình thành khả năng nhận thức thế giới xung quanh. Rèn luyện các thao tác tư duy: nhận biết, phân biệt, so sánh, xếp tương ứng, sắp xếp theo quy tắc. cung cấp vốn từ về các biểu tượng toán cho trẻ. Từ đó cũng góp phần giáo dục đạo đức, thẩm mĩ, ý thức lao động ở trẻ. Vì vậy hình thành các biểu tượng toán cho trẻ từ lứa tuổi mầm non là rất cần thiết. Hoạt động làm quen với toán là một hoạt động theo chương trình học hàng ngày trên lớp là không thể thiếu đối với trẻ mầm non và là tiền đề cho các bậc học tiếp theo. 1.2. Cơ sở thực tiễn: Năm học 2024-2025 tôi được phân công dạy lớp 5 tuổi tôi nhận thấy ở độ tuổi cuối cấp học này đòi hỏi các con phải có một tâm thế vững vàng, tự tin để trẻ có được tiền đề tốt khi ngưỡng cửa của trường tiểu học đang hé mở đón các cháu vào lớp 1. Để đáp ứng được yêu cầu này trong chương trình giáo dục mầm non, trẻ mẫu giáo 5- 6 tuổi được làm quen với rất nhiều các hoạt động. Trong đó trẻ được làm quen với rất nhiều nội dung về toán học như: Số lượng, số đếm, biểu tượng về hình dạng, kích thước, biểu tượng về không gian, thời gian.... Ở độ tuổi này trẻ phải có những khả năng đếm thành thạo trong phạm vi 10 nắm vững thứ tự gọi tên các số, trẻ hiểu số cuối cùng được gọi trong phép đếm chỉ số lượng trong tập hợp đó, đồng thời có khả năng gọi tên chung cho các tập hợp có số lượng bằng nhau trong phạm vi 10, bởi các số từ 1 đến 10 và nhận biết các 2 số dãy số tự nhiên từ 1 đến 10 thấy được mối quan hệ giữa chúng với nhau, trẻ còn biết thực hiện một số những phép biến đổi đơn giản như thêm bớt, tạo nhóm, chia nhóm đồ vật có số lượng trong phạm vi 10 ra 2 phần. Toán học là một môn khoa học rất trừu tượng và khó, đặc biệt đối với trẻ mẫu giáo, hình thành biểu tượng toán cho trẻ cần sự chính xác cao. Nhận thức của trẻ mang tính chất là tư duy trực quan hành động. Trẻ tiếp thu kiến thức một cách thụ động, máy móc. Dạy trẻ như thế nào? Làm thế nào để trẻ học ở nhà tiếp thu bài có hiệu quả? Nhận thấy tầm quan trọng và thực trạng trên tôi luôn trăn trở suy nghĩ, mình phải làm gì để trẻ khi học ở nhà vẫn hứng thú với các hoạt động học và để hoạt động hình thành biểu tượng toán cho trẻ đạt hiệu quả. Nên tôi đã mạnh dạn chọn đề tài “Một số giải pháp giúp trẻ 5- 6 tuổi nâng cao chất lượng hoạt động làm quen với toán số lượng và số đếm ở trường mầm non”. 2. Mục tiêu của đề tài. Tôi chọn đề tài: “Một số giải pháp giúp trẻ 5- 6 tuổi nâng cao chất lượng hoạt động làm quen với toán số lượng và số đếm ở trường mầm non” với mục đích giúp trẻ hứng thú, tích cực tham gia vào các hoạt động học để trẻ có nhận thức về biểu tượng số lượng, số đếm. Góp phần phát triển nhận thức cho trẻ, nâng cao chất lượng chăm sóc - giáo dục mầm non, tạo điều kiện cho trẻ được phát triển toàn diện và có tâm thế tự tin, mạnh dạn bước vào lớp 1. 3.Thời gian, đối tượng, phạm vi nghiên cứu. - Thời gian nghiên cứu: Từ tháng 9 năm 2024 đến tháng 3 năm 2025. - Đối tượng khảo sát và thực nghiệm: Một số giải pháp giúp trẻ 5- 6 tuổi nâng cao chất lượng hoạt động làm quen với toán số lượng và số đếm ở trường mầm non. - Phạm vi nghiên cứu: Đề tài được thực hiện tại trẻ lớp 5-6 tuổi A1 trường mầm non Ba Trại A. PHẦN II: NỘI DUNG CỦA SÁNG KIẾN. 1. Hiện trạng vấn đề: * Cách làm cũ trước khi thực hiện đề tài: - Giáo viên: Bản thân còn nói nhiều, cách truyền đạt chưa linh hoạt, chưa phát huy tính tích cực của trẻ khi tham gia các hoạt động. Chưa linh hoạt trong việc lựa chọn và sử dụng đồ dùng trực quan. Còn lúng túng trong việc sử dụng các phương pháp và hình thức tổ chức các hoạt động theo hướng tích hợp của chương trình giáo dục mầm non. Còn gò bó áp đặt trẻ. - Phụ huynh: Một số phụ huynh nhận thức chưa đầy đủ về việc hình thành biểu tượng toán sơ đẳng ban đầu cho trẻ, chưa nhận thức hết được yêu cầu và 3 tầm quan trọng về toán học, coi nhẹ việc học tập của con mình làm ảnh hưởng đến kết quả học tập của trẻ. - Về trẻ: Trẻ ít được thao tác thực hành trên đồ vật, trẻ dễ bị phân tán chú ý, mức độ hứng thú không cao. Bằng thực tế giảng dạy hàng ngày trên lớp, trao đổi với phụ huynh qua giờ đón trả trẻ, tôi nhận thấy việc nâng cao chất lượng cho trẻ làm quen với toán, nhận biết số lượng và số đếm còn nhiều hạn chế và bất cập, hiệu quả mà cô giáo xây dựng các hoạt động chưa cao, hình ảnh của cô chưa hấp dẫn, chưa thu hút trẻ tập chung vào hoạt động. Hiệu quả của việc hình thành các biểu tượng về số lượng, số đếm cho trẻ là rất quan trọng, không chỉ phụ thuộc vào việc xây dựng kế hoạch, nội dung, các biểu tượng toán học cần hình thành cho trẻ, mà còn phụ thuộc vào phương pháp, biện pháp, sự phối hợp tốt giữa phụ huynh và giáo viên. Làm thế nào để trẻ tiếp thu một cách tự nhiên không bị gò ép, phù hợp với khả năng nhận thức và đặc điểm tâm sinh lý của trẻ ở lứa tuổi này là “Học mà chơi, chơi mà học”. Đây cũng là lý do tôi chọn đề tài nghiên cứu “Một số giải pháp giúp trẻ 5- 6 tuổi nâng cao chất lượng hoạt động làm quen với toán số lượng và số đếm ở trường mầm non”. a. Thực trạng của vấn đề nghiên cứu. Năm học 2024- 2025 tôi được nhà trường phân công dạy lớp 5 tuổi A1. Lớp có 2 cô, với tổng số 35 trẻ: 15 nữ, 20 nam. Khả năng nhận thức của trẻ không đồng đều, nhiều trẻ trong lớp còn rụt rè, nhút nhát, chưa mạnh dạn trong giao tiếp. Với đặc điểm tình hình như vậy khi thực hiện đề tài này tôi thấy có một số thuận lợi và khó khăn sau: * Thuận lợi: Bản thân luôn nhận được sự quan tâm chỉ đạo sâu sát của Ban giám hiệu nhà trường cho đi dự các lớp tập huấn bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ, kỹ năng sư phạm và cung cấp các trang thiết bị phục vụ cho giờ hoạt động làm quen với toán như máy tính và nhiều đồ dùng khác đảm bảo cho hoạt động dạy học của cô và trẻ. * Khó khăn: Khả năng nhận thức của trẻ không đồng đều, một số phụ huynh chưa quan tâm đến các con. Nên việc cung cấp kiến thức cho trẻ về biểu tượng toán đòi hỏi giáo viên phải có phương pháp giáo dục trẻ theo các mức độ nhận thức của trẻ. Giáo viên phải dành nhiều thời gian sưu tầm đồ dùng dạy học, phong phú để thu hút trẻ hứng thú vào giờ hoạt động làm quen với toán. 4 Đa số phụ huynh đều làm nghề nông và nhiều phụ huynh lo cho kinh tế gia đình, ít quan tâm chăm lo, trò chuyện để hiểu đặc điểm nhận thức cũng như cũng như dạy trẻ nhận biết số lượng, số đếm cho trẻ . b. Khảo sát thực trạng. Từ những thuận lợi và khó khăn nêu trên, tôi đã tiến hành điều tra khảo sát trên trẻ trước khi đưa ra những biện pháp mới. Với mong muốn: “Giúp trẻ 5- 6 tuổi nâng cao chất lượng hoạt động làm quen với toán số lượng và số đếm ở trường mầm non”, tôi đã dành nhiều thời gian khảo sát thực tế trên trẻ và nhận thấy ở trẻ: chất lượng trẻ không đồng đều. Với trẻ tôi khảo sát theo những nội dung sau: Bảng 1: Khảo sát thực trạng đầu năm (Tổng số trẻ: 35 trẻ) Mức độ đánh giá Phân loại khả Tốt Khá TB Yếu STT năng của trẻ Số Tỉ lệ Số Tỉ lệ Số Tỉ lệ Số Tỉ lệ trẻ % trẻ % trẻ % trẻ % Quan tâm đến các con số như thích 1 12 34% 13 37 % 7 20 % 3 9% nói về số lượng và đếm Trẻ biết đếm trên đối tượng trong 2 9 26 % 11 31 % 8 23% 7 20% phạm vi 10 và đếm theo khả năng. Trẻ biết so sánh số lượng của ba nhóm đối tượng trong 3 6 17 % 12 34% 9 26 % 8 23 % phạm vi 10 bằng 0 các cách khác nhau và nói được kết quả Trẻ biết gộp – tách các nhóm đối tượng 4 trong phạm vi 10 5 14 % 9 26 % 15 43 % 6 17% bằng các cách khác nhau và đếm. Trẻ nhận biết các số từ 5 - 10 và sử dụng 5 8 23% 12 34% 12 34% 3 9% các số đó để chỉ số lượng, số thứ tự 5 * Đối với phụ huynh tôi khảo sát theo nội dung sau: Nội dung Đầu năm Tỉ lệ % Phụ huynh quan tâm đến trẻ em 17 48 % Phụ huynh quan tâm đến dạy trẻ làm 14 40 % quen với toán 2. Giải pháp thực hiện sáng kiến để giải quyết vấn đề. Qua bảng khảo sát thực trạng của lớp để giúp trẻ 5- 6 tuổi nâng cao chất lượng hoạt động làm quen với toán số lượng và số đếm ở trường mầm non tôi đã sử dụng một số giải pháp sau: 2.1. Giải pháp 1: Tích cực tham gia bồi dưỡng hoạt động làm quen với toán. Việc bồi dưỡng, thường xuyên, liên tục cho đội ngũ giáo viên thông qua các lớp tập huấn đã trở thành hoạt động không thể thiếu của ngành giáo dục. Không thể phủ nhận rằng, qua các buổi tập huấn tuy thời gian nhiều cũng chỉ vài tuần, hoặc vài ngày nhưng hiệu quả đem lại cho thầy cô khi trở lại thực hiện nhiệm vụ dạy học cho năm học mới vô cùng cần thiết. Thầy cô giáo quyết định chất lượng giáo dục vì lẽ không có thầy giỏi thì sẽ không có trò giỏi. Do đó, việc bồi dưỡng cho đội ngũ giáo viên đương nhiệm không thể thiếu trong hoạt động của ngành giáo dục. Bản thân tôi rất thích thú với các buổi tập huấn, không chỉ nhận được kiến thức, kĩ năng, thái độ trong việc nuôi dạy trẻ mà rộng hơn đó là cảm nhận cuộc sống giúp tôi yêu nghề, mén trẻ hơn. Trong buổi tập huấn điều chỉnh và đối mới về hoạt động giáo dục trong lĩnh vực phát triển nhận thức tôi nhận ra: Tổ chức hoạt động giáo dục dựa theo cách học và hứng thú, nhu cầu thái độ và kĩ năng của trẻ, phải chuẩn bị môi trường, xác định mục tiêu rõ ràng, xuất phát từ trẻ. Những nội dung trẻ chưa có kỹ năng thì tiến hành dạy trên giờ học/ hoạt động học. Những nội dung trẻ đã có kỹ năng thành thạo tổ chức luyện tập, củng cố ứng dụng vào thực tiễn và tiến hành dạy nội dung tiếp theo. Nội dung đã dạy nhưng trẻ chưa có kĩ năng thành thạo thì tùy mức độ mà cho trẻ luyện tập thêm ngoài giờ hoặc dạy lại cho trẻ đơn giản, gần gũi và chính xác và quan trọng nhất là giáo viên đừng yêu cầu quá cao ở trẻ, chỉ nên tập trung thực hiện từng bước một một cách hệ thống và đúng cách không cần quá vội vã, hoặc nóng lòng khi trẻ trả lời rất ngắn gọn, thiếu lời quan trọng là trẻ có tỏ ra “hiểu” và đáp ứng bằng sự trả lời (Đúng hay sai đều không quan trọng bằng thái độ hợp tác ) vì vậy, khi trẻ trả lời “sai”, vẫn khen ngợi sự đáp ứng và nói rằng, chưa đúng lắm, chưa chính xác chứ không nói rằng con dở quá, sai bét rồi; sự “vui vẻ” và “hợp tác” mới là kết quả tốt nhất. 6 * Kết quả: Qua việc tích cực tham gia bồi dưỡng hoạt động làm quen với toán và nắm bắt được cách xây dựng một tiết dạy có nội dung đầy đủ, đồ dùng đẹp phù hợp cho trẻ làm quen với toán như trên tôi tin trẻ sẽ hứng thú và tiếp thu bài tốt hơn. 2.2. Giải pháp 2: Xây dựng môi trường lấy trẻ làm trung tâm tạo cơ hội cho trẻ học đếm số lượng, nhận biết số lượng. Xuất phát từ mục tiêu chung của giáo dục mầm non là giáo dục lấy trẻ làm trung tâm và môi trường trong trường mầm non là những điều kiện tự nhiên, xã hội ảnh hưởng trực tiếp đến các hoạt động chăm sóc - giáo dục trẻ. Vì vậy, nhà trường nơi tôi công tác đã xây dựng kế hoạch giáo dục lấy trẻ làm trung tâm và triển khai đến từng nhóm lớp. Căn cứ vào mục tiêu giáo dục cuối độ tuổi, khả năng, nhu cầu hứng thú của trẻ tôi xây dựng môi trường trong và ngoài lớp học về số lượng, số đếm để cho trẻ được làm quen, nhận biết. Môi trường trong lớp học: Theo những hình thức và phương pháp cũ thì giáo viên chưa thật sự hiểu về góc mở, nên những bài tập dán cố định trên tường chủ yếu để trang trí, trẻ không được hoạt động trên các mảng tường trong góc toán, các trò chơi vẫn rất sơ xài, chưa đa dạng về loại hình và mức độ cũng như nội dung chơi, trẻ đến với góc toán chỉ chơi que tính, bảng chun, các con số, hình học... hay các bài tập cho trẻ làm phần đa là lấy trong vở bé học toán nên nội dung chưa được phong phú, trẻ đã được làm trong tiết học nên không lôi cuốn được trẻ chơi ở góc toán. Thấy được điều đó tôi mạnh dạn xây dựng góc toán theo hướng mới với các ngân hàng trò chơi và các nội dung chơi phong phú đa dạng về thể loại, hình thức chơi, cũng như các mức độ chơi để trẻ được thỏa sức phát triển tư duy theo sở thích và khả năng của bản thân. Để đáp ứng tiêu chí trang trí góc mở cho trẻ hoạt động thì ở lớp, tôi cũng đã thiết kế được các góc mở, với mỗi góc tôi có những bài tập, những trò chơi nhằm thực hiện các mục tiêu giáo dục đã đưa vào kế hoạch theo từng chủ đề sự kiện. Ví dụ: Với nội dung nhận biết số lượng, số đếm Tôi làm một quyển sách “Bé vui học toán”. Để trẻ thích thú và tích cực chơi với quyển sách này, tôi đã trang trí mỗi bài tập là một bức tranh, tôi dùng chất liệu là vải dạ, chỉ màu để tạo hình và trang trí Những nội dung và bài tập sau: - Trang 1: Trò chơi Chơi cùng hột hạt. Ở trò chơi này nhiệm vụ của trẻ là xâu hạt và gắn thẻ số tương ứng. Với trò chơi này tôi làm bức tranh về bầu trời, dây để trẻ xâu hạt được trang trí làm tia nắng, các chữ số được gắn vào những đám mây 7 - Trang 2: Đoàn tàu tí hon. Ở trò chơi này, tôi làm một đoàn tàu với rất nhiều toa tàu, đường ray, cỏ cây. Với “Đoàn tàu tí hon” trẻ phải chọn các chữ số gắn vào các toa tàu theo thứ tự từ bé đến lớn. - Trang 3: Vườn cây ăn quả. Trong vườn cây có rất nhiều cây và trên mỗi thân cây có in một chữ số, nhiệm vụ của trẻ là tìm những tán lá, đếm số quả trên đó rồi gắn lá cho các cây có chữ số tương ứng - Trang 4: Những mảnh ghép kỳ diệu. Trên các mảnh ghép có khâu hình các con vật, bông hoa, quả và những mảnh ghép còn lại có các chữ số. Trẻ sẽ phải đếm các đối tượng và tìm chữ số tương ứng xếp vào với nhau, sao cho mỗi mảnh ghép ghép lại với nhau sẽ trùng khớp và tạo thành một hình học nhất định - Trang 5: Trong trang này tôi để nền trắng, và chuẩn bị cho trẻ các quả bóng khâu bằng dạ, các dấu cộng, trừ, dấu bằng để trong các giỏ cuối tranh để trẻ làm bài tập thêm bớt Thông qua các trò chơi như vậy củng cố cho trẻ kỹ năng đếm, sắp xếp số theo thứ tự, nhận biết chữ số, thêm bớt. Các bài tập thiết kế đưới dạng trò chơi và được làm từ chất liệu dạ với màu sắc đẹp, phong phú các loại bài tập, trò chơi cho trẻ lựa chọn theo sở thích, khả năng của trẻ nên được trẻ chơi một cách thích thú mê say. Điều quan trọng là kiến thức, kỹ năng về toán học cụ thể là về số lượng, số đếm củng cố qua trò chơi được trẻ tiếp thu rất tự nhiên và hiệu quả. Không những vậy qua việc chơi với sách “bé vui học toán” còn phát triển ở trẻ vận động tinh, cụ thể là kỹ năng đóng mở sách, xâu hạt, xếp hình... Và với quyển sách được tôi thiết kế đẹp như vậy còn thấy ở trẻ cảm hứng và trẻ biết cảm nhận, yêu, giữ gìn cái đẹp. Sách được làm từ vải dạ, được tôi khâu nên rất bền, thêm nữa là những bài tập trong đó có thể gắn vào, bóc ra dễ dàng để trẻ có thể sử dụng được nhiều lần. Các bài tập vào giấy A4 để trẻ được cầm bút khoanh tròn, nối, điền thêm số, vẽ thêm quả, gạch bớt quả, tô màu...cũng được trẻ chơi rất thích thú và đem lại hiệu quả cao. Trên mảng tường, tôi thiết kế các bài tập về số lượng, con số, sắp xếp theo quy tắc, số liền trước số lền sau, ... những đồ dùng chủ yếu tôi thiết kế bằng vải dạ, băng dính gai, nam châm,... để trẻ có thể gắn lên và gỡ ra. Ví dụ: Với nội dung ôn nhận biết con số, số lượng: Tôi tạo hình chiếc bánh piza từ vải dạ, chiếc bánh được chia thành 10 miếng, trên mỗi miếng bánh có lần lượt từ 1 đến 10 miếng xúc xích (hình tròn). Trên tường tôi cũng chia hình tròn thành 10 phần tương ứng với 10 miếng bánh, 10 phần đó tôi có gắn các con số. Nhiệm vụ của trẻ là đếm số xúc xích trên miếng piza và tìm phần có chữ số tương ứng trên hình tròn gắn vào sao cho tạo 8 thành 1 chiếc bánh. Tôi thấy trẻ cũng rất thích thú chơi trò chơi này và trẻ đếm rất thành thạo, nhận biết được các chữ số. Với các ví dụ trên, trẻ lớp tôi đều chơi theo nhóm, các con cùng thảo luận để tìm ra kết quả. Môi trường ngoài lớp học Tôi xây dựng và lồng ghép nội dung nhận biết số lượng, số đếm vào hoạt động một ngày của trẻ tại trường mầm non như: vệ sinh, hoạt động vui chơi ngoài trời, đón trả trẻ, *Kết quả: Sau khi áp dụng ngân hàng nội dung chơi như trên, tôi thấy trẻ đã hứng thú, tích cực tham gia chơi góc toán và nhận thức của trẻ về số lượng, số đếm đạt được hiệu quả cao. 2.3. Giải pháp 3: Dạy trẻ nhận biết số đếm, số lượng ở mọi lúc, mọi nơi qua các hoạt động khác. Thay việc chuẩn bị cho mỗi trẻ một rổ đồ dùng, ngồi đội hình chữ u để cô dạy về số đếm và số lượng một cách cứng nhắc là cô làm mẫu rồi cho trẻ làm và nói lên kết quả trong hoạt động làm quen với toán như trên lớp thì tôi cũng đã mạnh dạn đưa thêm nội dung và thay đổi hình thức, phương pháp cho trẻ nhận biết số lượng, chữ số như sau: * Trên tiết học: Trong chương trình giáo dục mầm non có rất nhiều hoạt động để tôi lựa chọn, lồng ghép nội dung “nhận biết số lượng, chữ số” để dạy trẻ. Như trong hoạt động: Làm quen văn học, tạo hình, âm nhạc,... Nhưng hoạt động chủ đạo để tôi đưa thêm nội dung, cũng như thay đổi hình thức, phương pháp là hoạt động cho trẻ làm quen với toán + Hoạt động cho trẻ làm quen với toán: Những năm học trước trong hoạt động làm quen với toán, các con chỉ được học số đếm, số lượng theo các bước cứng nhắc.Trẻ ngồi chủ yếu đội hình chữ u, mỗi trẻ 1 rổ đồ dùng phục vụ cho tiết học. - Với trẻ: Vì giờ học khô khan, cứng nhắc nên khi tham gia hoạt động trẻ mệt mỏi, dẫn đến tình trạng chán học, không tập trung chú ý vào các hoạt động cô tổ chức nên kiến thức kỹ năng cô cung cấp trong hoạt động trẻ tiếp thu một cách thụ động và kết quả đạt trên trẻ chưa cao. - Với giáo viên: Phải chuẩn bị nhiều đồ dùng, cô là người phải nói nhiều, trẻ không hứng thú với hoạt động nên dẫn đến giáo viên áp lực khi phải chuẩn bị và tổ chức một hoạt động cho trẻ làm quen với biểu tượng toán. Để khắc phục những hạn chế trên tôi mạnh dạn đưa thêm nội dung vào hoạt động làm quen với toán cho trẻ mẫu giáo 5 – 6 tuổi lớp tôi đang phụ trách, cùng 9 với đó tôi đổi mới phương pháp, hình thức tổ chức hoạt động với mong muốn trẻ sẽ hứng thú, tích cực tham gia vào các hoạt động cho trẻ học số lượng, số đếm và để giảm tải áp lực trong việc chuẩn bị đồ dùng cho hoạt động dạy trẻ học toán, cũng như để tránh việc cô phải nói và làm nhiều trong 1 tiết dạy trẻ số lượng, số đếm. Ví dụ: Đối với hoạt động cho trẻ làm quen với toán, lĩnh vực phát triển nhận thức, tôi chọn đề tài: Số chẵn, số lẻ. Tôi xây dựng nội dung bài dạy như sau: 1. Ôn định tổ chức Tôi chuẩn bị xung quanh lớp có cây, các con vật: Con khỉ, con sóc. Giới thiệu cùng vào rừng để khám phá khu rừng - Cho trẻ nghe tiếng các con vật trong rừng (Con khỉ, con tắc kè, chim) - Vừa đi vừa hát, đếm bước chân 2. Phương pháp, hình thức tổ chức: a. Ôn số lượng, số đếm: - Hỏi trẻ nhìn thấy gì? (Con khỉ). Hỏi trẻ nhìn thấy mấy con khỉ? (5 con khỉ) - Cho trẻ nghe tiếng tắc kè kêu, hỏi trẻ có nhìn thấy bạn tắc kè ở đâu không? (không nhìn thấy).Vậy cả lớp hãy cùng lắng nghe và đếm tiếng tắc kè kêu nào (7 tiếng kêu). - Cô nhìn thấy ở gốc cây đằng kia có 1 cái hang, ở cửa hang có rất nhiều hạt dẻ không biết trong hang có con vật gì nhỉ? Chắc đây là con vật hiền lành nên cô và các con cùng lại gần xem trong đó có con gì nhé. Cho cá nhân trẻ đoán con vật trong hang. Cô lại gần đưa các con vật ra, hỏi trẻ là con gì?(con sóc). Giờ cả lớp mình hãy cùng vỗ tay theo số lượng con sóc nào! Các con vỗ được mấy tiếng vỗ tay? (4 tiếng vỗ tay). Vì sao các con vỗ được 4 tiếng vỗ tay? (vì có 4 con sóc) Để biết có đúng là 4 con sóc không cô mời 1 bạn lên đếm nào. b. Dạy trẻ số chẵn, số lẻ: - Cô cho trẻ tìm nhóm, tìm nhóm. Trẻ nói nhóm mấy, nhóm mấy - Tìm cho cô nhóm có 7 bạn. Trẻ tạo thành nhóm có 7 bạn. - Các con hãy đếm và kiểm tra số bạn trong nhóm mình. Các nhóm đủ chưa? - Các nhóm hãy thảo luận và chọn giúp cô 1 bạn nhóm trưởng nào. - Cô mời bạn nhóm trưởng lên lấy đồ dùng về cho nhóm mình. - Trong rổ của các con có gì?(Có những chiếc lá). Trên những chiếc lá có gì?(có thẻ số). - Các nhóm hãy phân công nhau đi tìm xung quanh lớp những con vật nhỏ, có số lượng tương ứng với chữ số trên chiếc lá và về nhóm gắn lên chiếc lá của mình. (các con vật nhỏ: Bướm, ong, bọ cánh cam cô gắn trên cây). 10 - Các con lấy được con vật gì? (cô mời cá nhân trẻ trả lời). Bao nhiêu con? (5 con). Vì sao con lấy 5 con? (Vì trên lá có chữ số 5) - Trong nhóm của mình, các con hãy đếm nhẩm xem mình lấy đủ con vật chưa? Hai bạn ngồi cạnh nhau hãy cùng kiểm tra cho nhau xem đủ chưa? - Trên chiếc lá của mình, cô mời các con hãy ghép các con vật thành từng cặp. Hãy quan sát và cho cô biết có điều gì đặc biệt? (có con vật thừa ra) - Chiếc lá số mấy có con vật bị thừa ra? Con có chiếc lá số mấy? (Cô hỏi cá nhân trẻ 1,3,5,7,9) - Ai có chiếc lá số 1 giống bạn? Các con thấy con vật trên chiếc lá số 1 làm sao? (không có bạn) Vì chiếc lá chỉ có một con vật thôi nên không có bạn để ghép được đôi - Các nhóm hãy quan sát thật kỹ xem trong nhóm mình những chiếc lá nào có con vật khi ghép thành cặp có con vật bị thừa ra, không ghép được đôi và hãy đẩy chiếc lá vào bên trong vòng tròn. - Hãy đọc giúp cô đọc các con số trên những chiếc lá đó nào! ( Cô cho cả lớp đọc, từng nhóm đọc, các nhân trẻ đọc: 1,3,5,7,9) - Bạn nào thật tinh mắt nhìn cho cô những con vật trên chiếc lá các con vừa đẩy vào trong có điều gì giống nhau? (Đều có con vật thừa ra). Đâu, các con hãy cùng chỉ vào con vật bị thừa ra nào.(trẻ chỉ vào con vật thừa ra trên chiếc lá) - Cô kết luận: Những con số khi ghép các con vật thành từng đôi có con vật bị thừa ra hoặc đứng một mình được gọi là số lẻ. - Số gì hả các con? (số lẻ) - Hãy đọc cho cô những số lẻ? (1,3,5,7,9). Cô cho tập thể lớp đọc, nhóm trẻ đọc, cá nhân trẻ chỉ và đọc. - Còn những chiếc lá ở phía ngoài thì sao, các con hãy quan sát và xem chúng có điểm gì chung(không có con vật thừa ra). Đó là những số nào, các con hãy chỉ vào những chiếc lá đó và đọc to giúp cô nào.(2,4,6,8,10). Cho cả lớp, nhóm, cá nhân trẻ đọc. - Cô kết luận: Những số khi các con vật ghép thành từng cặp, đủ đôi, không có con vật bị thừa ra được gọi là số chẵn. Được gọi là số gì các con?(số chẵn) - Cô mời các con hãy đọc những số chẵn trên chiếc lá của mình nào. (2,4,6,8,10) - Ở các nhóm các con hãy cùng nhau xếp các chiếc lá thành hàng ngang theo thứ tự từ 1 đếm 10. Hãy đọc số theo thứ tự những chiếc lá các con vừa xếp được nào (trẻ đọc:1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10). Hãy đọc ngược lại giúp cô. (Trẻ đọc:10, 9, 8, 7, 6, 5, 4, 3, 2, 1) - Các con hãy đọc cho cô những số lẻ (Cô cho nhóm trẻ đọc) 11 - Các con hãy đọc cho cô những số chẵn (Cô cho nhóm trẻ đọc) - Bạn nào giúp cô có thể đọc những số lẻ/số chẵn. - Các con hãy quan sát những chiếc lá của nhóm mình và cho cô biết cách sắp xếp của số chẵn và số lẻ trong dãy số từ 1 đến 10. (một số lẻ xong đến 1 số chẵn) - Cô trình chiếu dãy số trên máy chiếu và giải thích.: Trong dãy số từ 1 đến 10 số lẻ và số chẵn được sắp xếp xen kẽ nhau, cứ một số lẻ rồi đến một số chẵn, một số lẻ rồi đến một số chẵn. Số nhỏ đứng trước số lớn đứng sau. - Và giờ ở các nhóm các con hãy tách số lẻ, số chẵn thành 2 hàng. - Hãy chỉ và đọc cho cô dãy số lẻ/ số chẵn - Hãy cất giúp cô những chiếc lá có số lẻ/số chẵn. c. Ôn luyện củng cố: - Tổ chức cho trẻ chơi trò chơi: tiếp sức Tôi chuẩn bị cho trẻ những đôi dép có 2 quai để 2 trẻ cùng xỏ vào đi một lúc, những quả trứng có gắn chữ số. Chia trẻ thành hai đội. Nhiệm vụ của trẻ là cứ 2 bạn một cùng lên đi dép và lấy những quả trứng trong tổ theo yêu cầu của cô(một đội lấy quả trứng có số chẵn, một đội lấy quả có số lẻ). Thời gian chơi được tính bằng 1 bản nhạc, bản nhạc hết là thời gian chơi kết thúc. Kết thúc, đội nào lấy về được nhiều quả trứng đúng theo yêu cầu của cô đội đó dành chiến thắng. Ngoài ra, tôi còn đưa thêm nội dung bổ trợ vào tiết dạy. Tôi thiết kế các bài tập cho trẻ hoạt động theo nhóm + Nhóm 1: Trẻ chơi ghép hình quả trứng. Với các mảnh ghép có chấm tròn, những mảnh ghép còn lại có chữ số. Ghép tranh: khi trẻ ghép các que kem có chữ số theo thứ tự nhất định sẽ tạo thành 1 bức tranh. Trẻ chơi với các con số: Số 1 trẻ kẹp 1 cái ghim, số 2 trẻ kẹp 2 cái ghim, tương tự như vậy với các số khác + Nhóm 2: Xúc xắc vui nhộn: Trẻ gieo quân xúc xắc, mặt nào quân xúc xắc ngửa lên trẻ được đi bấy nhiêu nước trên bàn cờ, và lấy bấy nhiêu hạt về rổ mình + Nhóm 3: Nặn chữ số, xếp chữ số từ sỏi, đếm số sỏi, số hột hạt Với phương pháp và hình thức tổ chức hoạt động dạy trẻ nhận biết số chẵn, số lẻ như trên, tuy kiến thức không phải là mới nhưng cũng ít giáo viên đưa nội dung số chẵn, số lẻ vào dạy trẻ trên tiết học. Với những phương pháp hình thức như trên thì trẻ của tôi rất hứng thú và tích cực tham gia vào các hoạt động, cùng với đó là kết quả đạt được trên trẻ rất cao. Áp lực của tôi khi tổ chức một hoạt động cho trẻ làm quen với toán đã được gỡ bỏ, tôi thấy rất tự tin, thoải mái khi tổ chức hoạt động làm quen với toán cho trẻ mẫu giáo 5 -6 tuổi nhưng vẫn đảm bảo cung cấp đầy đủ kiến thức, kỹ năng cho trẻ 12 Ngoài đề tài dạy số chẵn, số lẻ cho trẻ, thì ở các đề tài khác tôi cũng cố gắng tìm tòi và thay đổi phương pháp, hình thức hoạt động cho trẻ Ví dụ: Với chủ đề sự kiện “Nghề nghiệp”, đề tài: dạy trẻ đếm đến 7, thêm bớt để tạo sự bằng nhau trong phạm vi 7. Tôi đưa câu chuyện “Người làm vườn và các con trai” vào bài dạy: Xưa có 1 người làm vườn sinh được 2 người con, trước lúc qua đời ông bố dặn: "Lúc nào bố mất 2 con hãy đào lấy vật quý ở trong vườn. Thế nhưng 2 người con của ông lại không có cuốc và xẻng để thực hiện mong muốn của cha. Hôm nay cô con mình sẽ đến thăm các anh và mang tặng họ cuốc và xẻng nhé! Bây giờ các con hãy về nhóm. Chúng ta đếm xem có bao nhiêu cái cuốc? Có bao nhiêu cái xẻng? ... - Cho trẻ chơi “tìm bạn thân”. Tôi cho trẻ chơi bằng các tình huống tạo nhóm bạn theo yêu cầu. Tìm nhóm bạn gái có số lượng là 7, nhóm bạn trai có số lượng là 4. Nhóm nào có số lượng ít hơn (nhiều hơn). Muốn hai nhóm bạn đều bằng nhau thì chúng ta phải làm gì? hoặc 2 bạn tìm đến nhau sao cho số trứng trong rổ của hai bạn bằng 9, hoặc vỗ tay tiếp tiếng vỗ tay của cô sao cho đủ 8 Ví dụ: Trong hoạt động học: Số 9 tiết 1 Tôi cho trẻ chơi trò chơi ném vòng cổ chai. Sau kết thúc trò chơi cho trẻ kiểm tra kết quả, kết quả mỗi đội là mấy? Đội nào nhiều hơn, đội nào ít hơn? Ít hơn/nhiều hơn là mấy? * Ngoài tiết học: Ngoài hoạt động cho trẻ làm quen với biểu tượng toán, tôi còn dạy trẻ nhận biết số lượng, số đếm thông qua các hoạt động khác. Như qua hoạt động góc, hoạt động vệ sinh, hoạt động vui chơi ngoài trời. Cũng nhận được phản ứng rất tích cực từ trẻ, trẻ rất yêu thích, hứng thú khi tham gia vào các hoạt động đó. Ví dụ: Trong hoạt động góc Với chủ đề sự kiện “ Ngày 8/3”. Trong góc toán tôi chuẩn bị cho trẻ bìa cứng các màu, hoa, trái tim, hồ dán. Yêu cầu trong góc: các con hãy làm bưu thiếp tặng bà và mẹ, nhưng mỗi bạn chỉ có 7 bông hoa, 7 trái tim, 7 chiếc lá. Các con hãy dùng 7 bông hoa/trái tim/chiếc lá đó chia thành 2 phần và trang trí cho bưu thiếp của mình. Qua hoạt động này, củng cố cho trẻ khả năng đếm trong phạm vi 7 và chia 7 đối tượng thành 2 phần, mà trẻ lại rất thích thú khi được tự tay làm ra những tấm bưu thiếp dành tặng cho bà và mẹ của mình. Ví dụ: Trong hoạt động vệ sinh Tôi dán con số trên cốc, khăn của trẻ để trẻ nhận biết đồ dùng cá nhân của mình cũng như được hoạt động, nhận biết các con số 13 Qua các phương pháp, hình thức trên thì việc trẻ lớp tôi học số lượng, số đếm không còn khô khan, cứng nhắc cũng như trẻ không chán học như trước nữa mà trẻ đã thích học “ số lượng, số đếm”, bởi khi tham gia vào hoạt động học “số lượng, số đếm” trẻ được cùng các bạn chơi, thảo luận, tìm hiểu và phát hiện ra bao nhiêu điều mới lạ. * Kết quả: Sau khi áp dụng giải pháp “dạy trẻ nhận biết số lượng, số đếm ở mọi lúc, mọi nơi qua các hoạt động khác” tôi thấy trẻ lớp tôi tiến bộ rõ dệt, trẻ nhận biết về số lượng, số đếm nhanh hơn. Trẻ hào hứng tham gia hoạt động làm quen với toán rất tích cực mang lại hiệu quả cao. 2.4. Giải pháp 4: Hướng dẫn trẻ thực hiện một số bài tập toán ứng dụng phương pháp lấy trẻ làm trung tâm và hướng tiếp cận Reggio Emilia. Các hoạt động toán theo hướng tiếp cận Reggio Emilia được thực hiện một cách có chiều sâu, chính nhờ phương pháp dạy học theo hướng tiếp cận Reggio Emilia xây dựng cho góc toán có tính hệ thống của hoạt động tại góc này. Để có thể thực hiện được những hoạt động toán như trên nhà trường cần đầu tư giáo cụ của Reggio Emilia. Vì vậy bản thân tôi luôn cố gắng vận dụng “tinh thần” của phương pháp dạy học theo hướng tiếp cận Reggio Emilia vào dạy toán cho trẻ. Thứ nhất: giáo viên cần lựa chọn, chuẩn bị đồ dùng chính xác về màu sắc, kích thước, hình dạng, số lượng điều này thể hiện tính đặc trưng quan trọng của hoạt động toán đó là tính chính xác, đảm báo cho trẻ học thông qua giác quan đặc biệt xúc giác chứ không phải thị giác. Ví dụ: Trong giờ học toán: Đếm đến 9. Nhận biết số lượng trong phạm vi 9. Nhận biết chữ số 9”. Thay vì cho trẻ đếm hình ảnh 9 cái bát thì tôi cho trẻ đếm 9 bát thật. Đếm những cái bát thật cho trẻ cảm nhận thực về số lượng tương ứng với chữ số mà trẻ được học. Thứ hai: Giáo viên quan sát trẻ để đưa ra những yêu cầu khác nhau, phù hợp với khả năng của từng bé điều này thể hiện tôn trọng sự độc lập, khả năng riêng của từng trẻ giúp tôi xây dựng kế hoạch tổ chức hoạt động toán cho lớp mình một cách hợp lí nhất. Trẻ mầm non không học lý thuyết, qua những lời nói suông, giảng giải mà chúng học qua chính những trải nghiệm - thực làm, thực học. Đặc điểm tư duy của trẻ mầm non là tư duy trực quan. Khi quan sát một đứa trẻ khi được trải nghiệm thực làm cùng Steam thấy chúng tập trung, say sưa, trí tưởng tượng được sáng tạo, trí tò mò được thỏa mãn và hơn hết tình yêu, niềm đam mê với khoa học và công nghệ được nảy sinh. Là một giáo viên đứng lớp, hàng ngày được tiếp xúc gần gũi với trẻ, hiểu được mức độ nhận thức của trẻ, bản thân tôi luôn mong muốn được áp dụng phưong pháp học tập này cho học sinh của mình
File đính kèm:
skkn_mot_so_giai_phap_giup_tre_5_6_tuoi_nang_cao_chat_luong.pdf

